Hap Bilgi Oturumu

Oturum Bilgileri

Ders
Türkçe
Soru
Yargı gerekçesiyle birlikte kullanılmıştır derken bu amaç sonuç mu neden sonuç mu koşul sonuç mu oluyor?
Başlangıç
10 December 2025, 17:52
Mesaj Sayısı
5

💬 Sohbet

17:52:32
AI Öğretmen
Merhaba, bana Türkçe ile ilgili ne sormak istersin?
17:52:32
Öğrenci
Yargı gerekçesiyle birlikte kullanılmıştır derken bu amaç sonuç mu neden sonuç mu koşul sonuç mu oluyor?
17:52:58
AI Öğretmen
Kısa cevap: “yargı gerekçesiyle birlikte kullanılmıştır” ifadesi normalde amaç, sonuç veya koşul değil; “birlikte/eşlik” (accompaniment) anlamı taşır. Ancak bağlamına göre “neden” (sebep) anlamı da çıkarılabilir — cümlenin tamamına bakmak gerekir.

Açıklama:
- “-le birlikte” eki/sözü çoğunlukla “bir şeyin eşlik ettiğini, beraber kullanıldığını” gösterir. Yani “X, Y ile birlikte kullanılmıştır” → X, Y ile beraber var olmuş veya sunulmuş.
- Eğer cümlede “gerekçe” fiilin nedeni olarak sunuluyorsa, o zaman “gerekçe” sebep anlamı taşır. Bu durumda genellikle “yüzünden”, “dolayı”, “nedeniyle” gibi açık neden bağlaçları daha net olur; ama bazen “ile” de bu anlamı verebilir.

Örnek:
Rapor, kararın gerekçesiyle birlikte mahkemeye sunuldu. (Eşlik: rapor ve gerekçe birlikte verildi.)
Mahkeme, yeni bilgi gerekçesiyle hükmü değiştirdi. (Sebep: gerekçe nedeniyle değişiklik oldu.)


İpucu:
"-ile birlikte" ifadesinin eşlik mi yoksa neden mi olduğunu anlamanın en kolay yolu: cümlede fiilin ne yaptığına bak. Eğer “birlikte sunuldu/iletildi/yer aldı” gibi eşlik fiili varsa eşlik; “değişti/iptal edildi/etkilendi” gibi eylem gerekçeyle ilgiliyse sebep olabilir.


Yaygın Hata:
Öğrencilerin sık yaptığı hata: "gerekçesiyle birlikte" ifadesini otomatik olarak neden/amaç zannetmek. Oysa aynı ifade çoğu zaman sadece “beraber” anlamındadır. Bağlamı kontrol etmeden sonuca varmayın.


Kısacası: tek başına “gerekçesiyle birlikte” → eşlik (ne amaç ne sonuç ne koşul). Ancak cümlenin tümüne bakınca bağlam, “neden” anlamını da verebilir.

🤔 İlgili Sorular:
  • Bu bilgi gerçek hayatta ne işime yarayacak?
  • Cümlede "ile birlikte" ifadesinin eşlik mi yoksa sebep mi olduğunu nasıl hızlıca ayırt ederim?
  • "İçin", "dolayı", "ile birlikte" gibi bağlaçlar cümlede anlamı nasıl değiştirir?
17:56:42
Öğrenci
Soru şu şekilde: Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yargı, gerekçesiyle birlikte verilmiştir?
17:57:13
AI Öğretmen
Soruda aranan: cümlede bir yargı (sonuç/görüş/hüküm) ile onun gerekçesinin (nedeninin) birlikte verilmiş olmasıdır. Yani cümlede hem bir “neden” hem de o nedene dayanan bir “sonuç/yargı” açıkça bulunmalıdır.

Nasıl anlarsın — adım adım:
1. Yargıyı (sonucu) bul: Genellikle çekimli fiil içeren ana cümledir — örn. “başarılı oldu”, “red edildi”, “güzel değil”.
2. Gerekçeyi (nedeni) ara: “çünkü”, “-dığı için”, “nedeniyle”, “yüzünden”, “sebebiyle”, “dolayı” gibi bağlaçlar ya da neden bildiren ifadeler olur.
3. Eğer cümlede hem yargı hem de bu neden varsa, yargı gerekçesiyle birlikte verilmiştir. (Sıra önemli değildir; gerekçe önce de sonra da gelebilir.)

Örnek:
Doğru örnek (yargı + gerekçe): "Sınavı kazanamadı çünkü yeterince çalışmadı."
Burada yargı: "Sınavı kazanamadı" — gerekçe: "çünkü yeterince çalışmadı".


Örnek:
Aynı görünüm ama farklı anlam (eşlik): "Rapor, kararın gerekçesiyle birlikte mahkemeye sunuldu."
Burada "gerekçesiyle birlikte" eşlik (beraberlik) anlamındadır; yargı + neden değildir.


Örnek:
Amaç örneği (gerekçe değil): "Başarılı olmak için çok çalışıyor."
Burada "için" amaç bildirir, yargı + gerekçe aranıyorsa uygun değildir.


İpucu:
"çünkü" veya "-dığı için" görürsen büyük olasılıkla gerekçe vardır. Ancak "için" her zaman gerekçe göstermez; bağlama bak.


Yaygın Hata:
Öğrenciler sıkça "için" veya "ile birlikte" gördüklerinde otomatik olarak gerekçe olduğunu düşünür. Bağlamı kontrol etmeden karar vermeyin: "için" amaç da gösterebilir, "ile birlikte" eşlik de.


Uygulamada: seçenekleri okurken önce ana yargıyı bul, sonra aynı cümlede onun nedenini gösteren bir ifade var mı diye kontrol et. Varsa doğru seçenektir.

🤔 İlgili Sorular:
  • Bu bilgi gerçek hayatta ne işime yarayacak?
  • Yargı ile gerekçe arasındaki farkı kısa bir cümleyle nasıl özetlerim?
  • "çünkü", "-dığı için", "nedeniyle" gibi bağlaçların cümledeki yerleri anlamı nasıl değiştirir?