Milli Mücadele (Kurtuluş Savaşı) — 4. sınıf seviyesinde kısa ve anlaşılır anlatım:
Ne oldu?
- I. Dünya Savaşı’ndan sonra bazı ülkeler, Osmanlı topraklarını işgal etmeye başladı. Bu durum ülkeyi yönetemeyen İstanbul Hükûmeti’nden farklı olarak, milletin kendi geleceğini belirlemesi gerektiğini gösterdi.
- Mustafa Kemal Paşa, 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktı ve ulusal bir direnişi başlattı. Bu hareket zamanla bütün milletin katıldığı bir kurtuluş savaşına dönüştü.
Önemli adımlar (sade şekilde)
- Amasya Genelgesi (1920 öncesi hazırlık): Ulusun bağımsızlığının tehlikede olduğu açıklandı ve millî bir örgütlenme gerektiği söylendi.
- Erzurum ve Sivas Kongreleri: Bölge ve bölge dışı temsilciler bir araya gelerek “milletin bağımsızlığı milletin azim ve kararıyla kurtarılacaktır” dedi. Birlik ve beraberlik önemliydi.
- TBMM’nin açılması (23 Nisan 1920): Yeni bir meclis kuruldu; bu meclis ulusun gerçek temsilcisiydi.
- Savaşlar: En önemli savaşlar Sakarya Meydan Muharebesi (1921) ve Büyük Taarruz–Dumlupınar Zaferi (30 Ağustos 1922) oldu. Bu zaferler Yunan ordusunun geri çekilmesini sağladı.
- Mudanya Ateşkes (Ekim 1922) ve Lozan Antlaşması (1923) ile uluslararası barış sağlandı.
- Cumhuriyetin ilanı (29 Ekim 1923): Mustafa Kemal Atatürk önderliğinde yeni Türkiye Cumhuriyeti kuruldu.
Neden önemli?
- Milletin kendi kaderini eline alması, birlik ve dayanışma sayesinde bağımsızlık kazanılması ve modern Türkiye’nin temellerinin atılması bu sürecin en önemli sonuçlarıdır.
Örnek:
Örnek: Eğer mahallede yabancılar gelip evlere el koymaya başlasa, herkesin birlik olup evlerini geri alması gibi; millet de topraklarını korumak için bir araya geldi.
İpucu:
Hatırlama ipucu: 19 Mayıs = Samsun’a çıkış; 23 Nisan = TBMM; 30 Ağustos = zafer; 29 Ekim = Cumhuriyet. Bu dört tarih olayların sırasını hatırlamayı kolaylaştırır.
Yaygın Hata:
Çok sık yapılan bir hata: Milli Mücadeleyi sadece bir kişinin yaptığı sanılması. Aslında Mustafa Kemal önderdi ama halk, köylü, asker, öğretmen herkes katkı yaptı. Ayrıca Çanakkale Savaşı ile Kurtuluş Savaşı karıştırılmamalı — Çanakkale I. Dünya Savaşı sırasında, Kurtuluş Savaşı ise sonrasında oldu.
Önemli kişiler (kısaca)
- Mustafa Kemal Atatürk: Mücadeleye önderlik etti, cumhuriyetin kurucusudur.
- İsmet İnönü, Fevzi Çakmak gibi komutanlar ve milletin her kesiminden insanlar da büyük katkı sağladı.
Sonuç: Milli Mücadele, milletin birlik içinde hareket ederek bağımsızlığını kazanması ve modern Türkiye’nin kurulmasının başlangıcıdır.
🤔 İlgili Sorular:- Bu bilgi gerçek hayatta ne işime yarayacak?
- 19 Mayıs, 23 Nisan ve 29 Ekim tarihlerini kolayca nasıl ezberleyebilirim?
- Milli Mücadele’de normal halkın yaptığı katkılardan örnekler nelerdir?