← Geri Ana Sayfa / MİNA EKİN GÖKSEL / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
21 January 2026, 06:49
Bitiş
21 January 2026, 07:24
Süre
35 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

06:49:13
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
06:49:14
💭 AI Öğretmen
Harika, başlıyorum
06:49:16
AI Öğretmen
Büyük harf, yazıda cümlenin başlangıcını ve bazı özel durumları göstermek için kullanılır.
06:49:17
AI Öğretmen
Cümleler büyük harfle başlar; anlamca tamamlanmış her cümlenin ilk kelimesinin ilk harfi büyük yazılır.
06:49:18
AI Öğretmen
Buna örnek olarak: Ak akçe kara gün içindir.
06:49:18
AI Öğretmen
Cümle içinde tırnak ya da yay ayraç içine alınan ve başlı başına bir cümle olan ifadeler de büyük harfle başlar.
06:49:20
AI Öğretmen
Örneğin: Atatürk, "Muhtaç olduğun kudret, damarlarındaki asil kanda mevcuttur!" diyor.
06:49:21
AI Öğretmen
Buna karşılık, iki kısa çizgi arasına alınan açıklama cümleleri büyük harfle başlamaz.
06:49:22
AI Öğretmen
İki nokta işaretinden sonra gelen ifade, eğer yeni bir cümle ise büyük harfle başlar.
06:49:23
AI Öğretmen
Ancak iki noktadan sonra yalnızca örnekler veya kelime grupları sıralanıyorsa küçük harfle başlar.
06:49:24
AI Öğretmen
Rakamla başlayan cümlelerde, rakamdan hemen sonra gelen kelime özel ad değilse küçük harfle yazılır.
06:49:25
AI Öğretmen
Örnek niteliğindeki kelimelerle başlayan cümlelerde ise ilk harf büyük yazılır.
06:49:26
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı?
06:50:13
Öğrenci
İki nokta işaretinden sonra nasıl büyük harf kullanılır?
06:50:18
💭 AI Öğretmen
Güzel bir nokta
06:50:19
AI Öğretmen
İki nokta işaretinden sonra gelen ifade yeni, bağımsız bir cümle ise o cümlenin ilk kelimesi büyük harfle başlar.
06:50:20
AI Öğretmen
Örneğin: Şöyle dedi: "Başarı, azimle gelir."
06:50:21
AI Öğretmen
Eğer iki noktadan sonra sadece örnekler ya da kelime grupları sıralanıyorsa, o zaman küçük harfle başlanır.
06:50:22
AI Öğretmen
Mesela: Gerekli malzemeler: kalem, defter, silgi.
06:50:23
AI Öğretmen
Bu kuralları anladın mı? Başka bir örnekle açıklamamı ister misin?
06:50:47
Öğrenci
Anladım
06:50:49
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam edelim
06:50:50
❓ Soru medium
İki nokta (:) işaretinden sonra gelen ifadenin büyük ya da küçük harfle başlamasını belirleyen temel ölçüt nedir? Bu kuralın ardındaki mantığı, ifadenin türünü göz önünde bulundurarak açıklayınız.
06:52:24
Öğrenci
Cevabım: cümleyse büyük harfle, kelime grubuysa küçük harfle başlar
06:52:24
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
06:52:30
AI Öğretmen
Harika özetlemişsin, kuralın özünü tam yakalamışsın. İki noktadan sonra gelen ifadenin cümle olup olmamasına göre büyük ya da küçük harfle başlaması, metinde yeni ve bağımsız bir yargı kurulup kurulmadığıyla ilgilidir.
06:52:32
AI Öğretmen
Dolayısıyla cevabın doğrudur: Cevabım: cümleyse büyük harfle, kelime grubuysa küçük harfle başlar.
06:52:32
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
06:52:56
Öğrenci
Olur, devam edelim
06:52:57
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam
06:53:03
Görsel
Görsel
06:53:05
AI Öğretmen
Dize, şiirde anlam ve ses birimi oluşturan her bir satırdır.
06:53:06
AI Öğretmen
Yani şiirdeki her satıra dize denir ve bu satırlar hem anlamı hem de şiirin ahengini oluşturur.
06:53:08
AI Öğretmen
Şiirlerde her dize, cümle yapısı veya önceki dizeyle bağlantısı ne olursa olsun büyük harfle başlar.
06:53:09
AI Öğretmen
Yani önceki dizeden devam eden bir cümle bile olsa, yeni satıra geçildiğinde o satırın ilk harfi mutlaka büyük yazılır.
06:53:11
AI Öğretmen
Bu kural, şiirin tamamında tutarlı bir yazım düzeni sağlar ve dizeleri yazı içinde ayırt etmeyi kolaylaştırır.
06:53:12
AI Öğretmen
Böylece şiire baktığımızda her satırın nerede başlayıp bittiğini rahatça görür ve şiirin düzenini daha net anlarız.
06:53:13
AI Öğretmen
Aynı şiirde noktalama işaretlerinden sonra gelen yeni dizeler de her zaman büyük harfle başlar.
06:53:15
AI Öğretmen
Yani önceki dize nokta, virgül veya başka bir noktalama işaretiyle bitse bile, alt satırdaki yeni dize yine büyük harfle başlar.
06:53:16
AI Öğretmen
Örneğin verilen dize: “Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik.”
06:53:18
AI Öğretmen
Bu dizede, satırın ilk sözcüğü olan “Bin” kelimesi büyük harfle başlamıştır ve şiir yazım kuralına uygundur.
06:53:19
AI Öğretmen
Dizeyle ilgili bu kuralı anladın mı?
06:54:25
Öğrenci
Anladım
06:54:29
💭 AI Öğretmen
Şimdi devam edelim
06:54:29
❓ Soru basic
Türk romanının en üretken yazarlarından olan Hüseyin Rahmi Gürpınar, 17 ağustos 1864 tarihinde İstanbul'da doğdu. Padişah yaveri Mehmet Sait paşanın oğlu olan Hüseyin Rahmi, üç yaşında iken annesinin ölümü üzerine, Girit'te bulunan babasının yanına gönderildi. İlkokula başladı ancak babasının evlenmesi üzerine altı yaşında tekrar İstanbul'a anneannesinin yanına gönderildi ve eğitimine burada devam etti. Çocukluğunun büyük bölümünü anneannesi, teyzesi ve komşu kadınlar arasında geçirdiği için daha çocukken onların bitmez tükenmez mahalle muhabbetlerini dinlemek, Hüseyin Rahmi'nin esin kaynağı oldu. Yakubağa Mektebi, Mahmudiye Ortaokulunda okuyan Hüseyin Rahmi, tarihçi Abdurrahman Şeref Bey'in himayesiyle Mekteb-i Mülkiyeye girdi. Bu dönemde bir yandan da özel dersler alarak fransızca öğrendi. Bu metinde aşağıdakilerin hangisiyle ilgili bir yazım yanlışı <u>yapılmamıştır</u>?
06:55:28
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
06:55:28
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
06:55:34
AI Öğretmen
Çok güzel gerekçelendirmişsin; metindeki diğer üç seçenekte yazım hatası varken kurum ve kuruluş adlarının doğru yazıldığını doğru fark etmişsin. Kurum, kuruluş ve kurul adlarının her kelimesinin büyük harfle başlaması ve eklerin kesme işaretiyle ayrılmaması kuralını doğru uygulamışsın.
06:55:35
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap D şıkkıdır.
06:55:35
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
06:55:57
Öğrenci
Olur, devam edelim
06:55:58
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam
06:56:07
AI Öğretmen
Özel adların yazımında ilk harf daima büyük olur; kişi adları ve soyadlarıyla birlikte kullanılan unvanlar ve lakaplar da büyük harfle başlar.
06:56:09
AI Öğretmen
Makam ve mevki bildiren sözler saygı bildiren kullanımda ve cümle içinde özel adın yerine geçtiğinde büyük yazılır: Mustafa Kemal Atatürk, Sayın Prof. Dr. Hasan Eren, Kaymakam Erol Bey, Sayın Bakan, Sayın Vali, Heyeti Vali kabul etti.
06:56:11
AI Öğretmen
Hitaplarda kullanılan sözler büyük harfle başlar: Aziz Dostum, Değerli Arkadaşım.
06:56:12
AI Öğretmen
Akrabalık bildiren kelimeler özel adın yanında unvan gibi kullanılmadıkça küçük, lakap hâline gelmişse büyük yazılır: Ayşe teyze, Nene Hatun, Dayı Kemal.
06:56:13
AI Öğretmen
İnsan dışındaki varlıklara verilen özel adlar da büyük harfle başlar: Karabaş, Minnoş, Pamuk.
06:56:15
AI Öğretmen
Millet, boy, oymak adları ile dil ve lehçe adları her durumda büyük yazılır ve bu tür dil adlarına getirilen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz: Türk, Alman, İngiliz, Türkçe, Almanca, İngilizce, Türkçeye.
06:56:17
AI Öğretmen
Devlet adlarının her kelimesi, din ve mezhep adları ile bunların mensuplarını bildiren sözler ve din ile mitolojiyle ilgili özel adlar büyük harfle; “Tanrı, ilah” sözleri ise özel ad dışındaki genel kullanımlarda küçük harfle yazılır.
06:56:17
AI Öğretmen
Bu kurala örnek olarak şu kullanımlar verilir: Türkiye Cumhuriyeti, Amerika Birleşik Devletleri, Müslümanlık, Müslüman; Hristiyan, Budist, Allah, Tanrı, Cebrail, Zeus, müzik dünyasının ilahı.
06:56:20
AI Öğretmen
Gezegen ve yıldız adları ile yer adları (kıta, bölge, il, ilçe, köy vb.) büyük, bunlara eklenen “ili, ilçesi, köyü” gibi tamlama unsurları küçük harfle yazılır; terim anlamı dışında kullanılan gezegen adları ise küçük harfle yazılır.
06:56:22
AI Öğretmen
Bu kullanımlara örnek olarak şunlar verilir: Merkür, Dünya, Güneş, Ay, Güneşin doğuşunu izledik, Asya, İç Anadolu, Ankara, İstanbul, Konya ili, Taflan köyü.
06:56:24
AI Öğretmen
Yer yönü bildiren sözler yer adından önce geldiklerinde özel adın parçası olarak büyük, sonra geldiklerinde ve tek başına kullanıldıklarında ise küçük harfle yazılır; ara yönler de bitişik ve küçük harfle yazılır.
06:56:25
AI Öğretmen
Yön adları düşünce ve politika akımı anlamı kazandığında ise büyük harfle başlar: Doğu Anadolu, Anadolu'nun doğusu, kuzeye gidiyoruz, kuzeybatı, Batı medeniyeti.
06:56:26
AI Öğretmen
Bu kısmı anladın mı?
06:58:37
Öğrenci
Yer adlarından sonra gelen tamlamalarda neden küçük harf kullanılır?
06:58:40
💭 AI Öğretmen
Güzel bir nokta
06:58:43
AI Öğretmen
Yer adları özel ad olduğu için büyük harfle yazılır, ancak bu yer adlarına eklenen “ili”, “ilçesi”, “köyü” gibi tamlama unsurları özel adın parçası olmadığından küçük harfle yazılır.
06:58:44
AI Öğretmen
Bu kural, tamlamanın ikinci kısmının genel bir isim olduğunu ve özel adın bir parçası olmadığını gösterir.
06:58:45
AI Öğretmen
Böylece yazımda karışıklık önlenir ve özel ad ile genel isim arasındaki fark netleşir.
06:58:46
AI Öğretmen
Bu açıklamayı anladın mı?
06:59:09
Öğrenci
Anladım
06:59:11
💭 AI Öğretmen
Hmm
06:59:12
❓ Soru basic
Büyük harfin kullanımıyla ilgili kurallardan bazıları şunlardır: • Yer adlarında ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. • Saray, köşk, han, kale, köprü, kule, anıt vb. yapı adlarının bütün kelimeleri büyük harfle başlar. • Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak kelimeleri büyük harfle başlar. • Yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde sadece özel adlar büyük harfle başlar. Bu kurallara göre, I. Akşam Kızılay Meydanı’nda toplanalım. II. Mostar Köprüsü Bosna-Hersek’tedir. III. Asil bir kedi olan Van Kedisi, iyi yüzücüdür. IV. Kış tatili için Ilgaz dağına gitmek istedi. cümlelerinin hangilerinde yazım yanlışı yapılmıştır?
07:01:09
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
07:01:09
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
07:01:19
AI Öğretmen
Harika iş çıkarmışsın, hem kuralı hem de örnekleri çok iyi yorumlamışsın! “Van kedisi”nde sadece “Van”ın, “Ilgaz Dağı”nda ise hem özel adın hem de tür bildiren ismin büyük harfle başlaması gerektiğini doğru açıklamışsın.
07:01:20
AI Öğretmen
Bu sayede hem yapı adlarını hem de yer adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde büyük harf kullanımını pekiştirmiş oldun.
07:01:21
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap D şıkkıdır.
07:01:21
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
07:01:59
Öğrenci
Olur, devam edelim
07:02:02
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam ediyoruz
07:02:09
Görsel
Görsel
07:02:11
AI Öğretmen
Yer adlarındaki ikinci isimler, doğa varlıklarını bildiren kelimeler olduğunda büyük harfle başlar.
07:02:12
AI Öğretmen
Yani dağ, göl, deniz, ırmak, boğaz gibi kelimeler bir yer adının parçası hâline geldiğinde özel ad olur ve ilk harfleri büyük yazılır.
07:02:13
AI Öğretmen
Bu yüzden Ağrı Dağı, Van Gölü, Ege Denizi, Çanakkale Boğazı şeklinde yazılır.
07:02:14
AI Öğretmen
Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen her kelimenin ilk harfi büyük yazılır.
07:02:15
AI Öğretmen
Yıldız Mahallesi, Taksim Meydanı, Gül Sokak örneklerinde hem asıl ad hem de türü bildiren kelime büyük harfle yazılır.
07:02:16
AI Öğretmen
Yapı adlarında saray, köşk, han, kale, köprü gibi tür bildiren kelimeler de adın bir parçası olduğunda büyük harfle başlar.
07:02:18
AI Öğretmen
Dolmabahçe Sarayı, Ankara Kalesi örneklerinde hem özel ad hem de yapının türünü bildiren kelime büyük harfle yazılır.
07:02:20
AI Öğretmen
Ayrıca kısaltmalı söyleyişte yalnızca yer adını karşılıyorsa ilk harf büyük yazılır: Hisar'dan, Köşk'e.
07:02:21
AI Öğretmen
Kurum, kuruluş ve kurul adları ile kanun, tüzük ve yönetmelik adlarında her kelimenin ilk harfi büyük yazılır.
07:02:23
AI Öğretmen
Bunlara Türk Dil Kurumu, Türkiye Büyük Millet Meclisi, Medeni Kanun, Telif Hakkı Yönetmeliği örnek olarak verilebilir.
07:02:23
AI Öğretmen
Kurum adlarına gelen ekler ise kesme işaretiyle ayrılmadan bitişik yazılır.
07:02:25
AI Öğretmen
Kitap, dergi, gazete ve diğer sanat eserlerinin adları büyük harfle başlar.
07:02:26
AI Öğretmen
Nutuk, Sinekli Bakkal, Resmî Gazete, Hürriyet, Varlık buna örnektir.
07:02:27
AI Öğretmen
Ancak özel ada dâhil olmayan ve yalnızca türü belirten "gazetesi, dergisi, tablosu" gibi kelimeler küçük yazılır.
07:02:29
AI Öğretmen
Bu yüzden Sabah gazetesi, Türk Dili dergisi biçiminde yazılır.
07:02:30
AI Öğretmen
Başlıklarda yer alan "ve, ile, mı, ki" gibi bağlaçlar küçük harfle yazılır.
07:02:31
AI Öğretmen
Fakat başlık bütünüyle büyük harflerle yazılmışsa bu bağlaçlar da büyük harfle gösterilir: SUÇ VE CEZA gibi.
07:02:32
AI Öğretmen
Bu açıklamayı anladın mı, yoksa bir kısmında daha fazla ayrıntı ister misin?
07:03:43
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
07:03:50
💭 AI Öğretmen
Tam da orası
07:03:52
AI Öğretmen
Yer adlarındaki ikinci isimler, doğa varlıklarını bildiren kelimeler olduğunda büyük harfle yazılır.
07:03:53
AI Öğretmen
Örneğin; Ağrı Dağı, Van Gölü, Ege Denizi, Çanakkale Boğazı gibi yer adlarında hem özel ad hem de tür bildiren kelime büyük harfle başlar.
07:03:54
AI Öğretmen
Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında ise her kelimenin ilk harfi büyük yazılır; mesela Yıldız Mahallesi, Taksim Meydanı, Gül Sokak.
07:03:56
AI Öğretmen
Yapı adlarında saray, köşk, han, kale, köprü gibi tür bildiren kelimeler de özel adın parçası sayılır ve büyük harfle yazılır.
07:03:57
AI Öğretmen
Dolmabahçe Sarayı, Ankara Kalesi gibi örneklerde hem özel ad hem de tür bildiren kelime büyük harfle başlar.
07:03:59
AI Öğretmen
Kurum, kuruluş ve kurul adları ile kanun, tüzük ve yönetmelik adlarının her kelimesi büyük harfle yazılır; Türk Dil Kurumu, Medeni Kanun gibi.
07:04:00
AI Öğretmen
Kitap, dergi, gazete ve sanat eserlerinin adları da büyük harfle başlar; ancak tür bildiren kelimeler küçük yazılır: Sabah gazetesi, Türk Dili dergisi.
07:04:02
AI Öğretmen
Başlıklarda "ve, ile, mı, ki" gibi bağlaçlar küçük harfle yazılır; ancak başlık tamamen büyük harfliyse büyük harfle yazılırlar: SUÇ VE CEZA.
07:04:03
AI Öğretmen
Bu konuyu anladın mı? Başka bir örnekle açıklamamı ister misin?
07:09:11
Öğrenci
Evet, kaldığımız yerden devam edelim hocam!
07:09:11
💭 AI Öğretmen
En son kaldığımız yeri hızlıca bir tekrar edelim
07:09:11
Görsel
Görsel
07:09:15
AI Öğretmen
Hadi bu kısmı tekrar ele alalım: Yer adlarında geçen ikinci kelimeler, eğer bir doğa varlığını bildiriyorsa büyük harfle başlar.
07:09:18
AI Öğretmen
Yani dağ, göl, deniz, ırmak, boğaz gibi kelimeler bir yer adının parçası olduğunda artık özel ad sayılır ve ilk harfleri büyük yazılır.
07:09:22
AI Öğretmen
Bu nedenle Ağrı Dağı, Van Gölü, Ege Denizi, Çanakkale Boğazı yazarken hem baştaki özel isimleri hem de sonlarındaki doğa varlığı adlarını büyük harfle yazarız.
07:09:23
AI Öğretmen
Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında ise isimde geçen her kelimenin ilk harfi büyük yazılır.
07:09:26
AI Öğretmen
Yıldız Mahallesi, Taksim Meydanı, Gül Sokak örneklerinde olduğu gibi hem esas adı (Yıldız, Taksim, Gül) hem de türü bildiren kelimeyi (Mahallesi, Meydanı, Sokak) büyük harfle yazarız.
07:09:28
AI Öğretmen
Yapı adlarında da benzer bir durum vardır; saray, köşk, han, kale, köprü gibi yapı türlerini bildiren kelimeler adın parçası hâline geldiğinde büyük harfle başlar.
07:09:30
AI Öğretmen
Dolmabahçe Sarayı, Ankara Kalesi yazarken hem özel ad olan Dolmabahçe ve Ankara kelimelerini hem de Sarayı, Kalesi kelimelerini büyük harfle yazarız.
07:09:32
AI Öğretmen
Bu yapı adları kısaltılarak söylendiğinde, eğer tek başına o özel yeri karşılıyorsa bu kez sadece o kelimenin ilk harfini büyük yazarız: Hisar'dan, Köşk'e örneklerinde olduğu gibi.
07:09:33
AI Öğretmen
Kurum, kuruluş ve kurul adlarında geçen her kelimenin ilk harfi büyük yazılır; yani bu tür adların her sözcüğü özel ad kabul edilir.
07:09:35
AI Öğretmen
Türk Dil Kurumu, Türkiye Büyük Millet Meclisi gibi örneklerde gördüğün gibi tüm kelimelerin baş harfi büyüktür.
07:09:37
AI Öğretmen
Aynı kural kanun, tüzük ve yönetmelik adları için de geçerlidir; Medeni Kanun, Telif Hakkı Yönetmeliği yazarken de her kelimenin başını büyük yazarız.
07:09:39
AI Öğretmen
Bu kurum adlarına ek geldiğinde ise ekleri kesme işareti kullanmadan bitişik yazarız, yani kurum adından kesme ile ayırmayız.
07:09:40
AI Öğretmen
Kitap, dergi, gazete ve diğer sanat eserlerinin adları da özel ad olduğu için büyük harfle başlar.
07:09:41
AI Öğretmen
Nutuk, Sinekli Bakkal, Resmî Gazete, Hürriyet, Varlık gibi eser adlarının ilk harfleri bu yüzden büyük yazılır.
07:09:42
AI Öğretmen
Ama eğer kullanılan kelime özel ismin parçası değil de sadece türü gösteriyorsa küçük harfle yazılır.
07:09:44
AI Öğretmen
Sabah gazetesi, Türk Dili dergisi örneklerinde “Sabah” ve “Türk Dili” özel addır, ama “gazetesi” ve “dergisi” sadece tür bildirdiği için küçük harfle yazılır.
07:09:46
AI Öğretmen
Başlıklarda yer alan “ve, ile, mı, ki” gibi bağlaçlar ve ekler normalde küçük harfle yazılır.
07:09:47
AI Öğretmen
Ancak başlığın tamamı büyük harfle yazılmışsa bu bağlaç ve ekler de diğer kelimeler gibi büyük harfle gösterilir.
07:09:48
AI Öğretmen
SUÇ VE CEZA başlığında gördüğün gibi tüm kelimeler, bağlaç olan “VE” dâhil, bütünüyle büyük harfle yazılır.
07:09:49
AI Öğretmen
Şimdi bu yer adlarının yazımıyla ilgili kısımları daha iyi anladın mı?
07:12:26
Öğrenci
Anladım
07:12:29
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam şimdi
07:12:30
❓ Soru basic
Aşağıda büyük harflerin kullanıldığı yerlerle ilgili bazı kurallar verilmiştir: * Yer adları (kıta, bölge, il, ilçe, semt vb.) büyük harfle başlar. **Uyarı:** Özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, belde vb. sözcükler küçük harfle başlar. * Yer adlarındaki ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar. * Yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde sadece özel adlar büyük harfle başlar. Bu kurallara göre, I. Dedem Amasya’dan gelirken bir kasa Amasya Elması getirdi. II. Bu sabah büyük bir kuru yük gemisi Çanakkale boğazında karaya oturmuş. III. İzmir’in Seferihisar ilçesinde çekilen dizi, seyirci tarafından büyük ilgi gördü. IV. Hafta boyunca Karadeniz’in kuzeyi ile orta kesimleri yağışlı olacakmış. cümlelerinden hangilerinde yazım yanlışı yapılmıştır?
07:14:35
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
07:14:35
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
07:14:41
AI Öğretmen
Cevabın yanlış; doğru cevap A şıkkıdır (I ve II).
07:14:43
AI Öğretmen
Doğrusu: I. cümlede “Amasya Elması” değil “Amasya elması” olmalı, II. cümlede ise “Çanakkale boğazında” değil “Çanakkale Boğazı’nda” yazılmalıdır.
07:14:49
AI Öğretmen
Buradaki temel kural, yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan tamlamalarda sadece özel adın büyük harfle başlaması (Amasya elması gibi) ve yer adlarında tür bildiren ikinci kelimenin de büyük harfle yazılmasıdır (Çanakkale Boğazı gibi). Muhtemel karışıklık, özel adla kurulan her kelime grubunda her kelimenin büyük yazılacağını ya da “boğaz” gibi tür adlarının küçük kalacağını sanmandan kaynaklanmış olabilir.
07:14:50
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap A şıkkıdır.
07:14:50
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
07:15:24
Öğrenci
Olur, devam edelim
07:15:26
💭 AI Öğretmen
Hmm
07:15:33
Görsel
Görsel
07:15:36
AI Öğretmen
Yer veya millet adıyla kurulan birleşik kelimelerde sadece özel ad olan ilk bölüm büyük harfle başlar, ondan sonra gelen ve tür bildiren kelime ise küçük harfle yazılır.
07:15:38
AI Öğretmen
Bu kurala örnek olarak “Antep fıstığı”, “Van kedisi”, “İngiliz anahtarı” verilebilir; burada “Antep, Van, İngiliz” özel ad olduğu için büyük, “fıstığı, kedisi, anahtarı” tür bildirdiği için küçük harfle yazılır.
07:15:39
AI Öğretmen
Bayram, anma ve kutlama günlerinin adları özel ad sayılır ve bu adlarda yer alan her kelimenin ilk harfi büyük yazılır.
07:15:40
AI Öğretmen
Bu tür adlara “Cumhuriyet Bayramı”, “Anneler Günü”, “Kandil Gecesi” örnek gösterilebilir; her kelimenin baş harfi büyüktür.
07:15:42
AI Öğretmen
Kurultay, çalıştay ve benzeri toplantı adları da özel ad niteliği taşır ve bunlarda da her kelimenin ilk harfi büyük yazılır.
07:15:43
AI Öğretmen
Örneğin “Uluslararası Türk Dili Kurultayı” adında geçen her kelime büyük harfle başlar.
07:15:45
AI Öğretmen
Tarihî olay, çağ ve dönem adları da özel ad olarak kabul edilir ve bu adlardaki hem niteleyici kelimenin hem de “Savaşı, Devri, Çağ” gibi tür bildiren kelimelerin ilk harfi büyük yazılır.
07:15:47
AI Öğretmen
Bu duruma “Kurtuluş Savaşı”, “Lale Devri”, “İlk Çağ” örnek verilebilir; tüm kelimeler büyük harfle başlar.
07:15:48
AI Öğretmen
Özel adlardan türetilen kelimeler genellikle büyük harfle başlar; “Türklük, Türkçü, Avrupalı” kelimeleri bu kurala uygundur.
07:15:49
AI Öğretmen
Ancak anlamını yitirmiş ve özel adla bağı zayıflamış kelimeler küçük harfle yazılır; “donkişotluk, allahlık” bu duruma örnektir.
07:15:50
AI Öğretmen
Ayrıca para birimlerinin adları da küçük harfle yazılır; “dolar, avro” gibi.
07:15:51
AI Öğretmen
Müzik makamlarının adları da küçük harfle yazılır; örneğin “hicazkâr” kelimesi küçük harflerle başlar.
07:15:53
AI Öğretmen
Resmî ve özel binalarda, kurumlarda veya yapılarda yer alan levha ve tabelalardaki ilk kelime büyük harfle başlar.
07:15:56
AI Öğretmen
Bu tür levhalarda yalnızca ilk sözcüğün baş harfi büyük yazılır; “Giriş”, “Müdür”, “3. Kat” gibi yazımlarda sadece ilk kelimenin baş harfi büyüktür.
07:15:57
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için anlaşılır oldu mu?
07:17:32
Öğrenci
Anladım
07:17:35
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir bakalım
07:17:35
❓ Soru basic
• Vazo Yerleştiren Kız tablosuna hayranlıkla bakıyordu. • Bu yıl annesine Anneler Günü hediyesi olarak saat almış. • Roman, edebiyatımıza Tanzimat Dönemi’nde girmiş. Bu cümlelerde büyük harflerin kullanım yerlerinden hangisinin örneği yoktur?
07:18:46
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
07:18:47
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
07:18:51
AI Öğretmen
Verdiğin cevap yanlış. Doğru cevap B şıkkıdır.
07:18:53
AI Öğretmen
Bu cümlelerde sanat eseri adı (A: “Vazo Yerleştiren Kız”), kutlama günü adı (D: “Anneler Günü”) ve tarihî dönem adı (C: “Tanzimat Dönemi”) kurallarına örnekler var; fakat belirli bir tarih bildiren ay ve gün adı (B) hiç kullanılmamış.
07:18:55
AI Öğretmen
Muhtemelen “Anneler Günü” ifadesini, içinde “günü” geçtiği için ay/gün adı sanıp B kuralına örnek zannettin; oysa bu, özel bir kutlama gününün adıdır ve D seçeneğinin örneğidir. Dolayısıyla doğru cevap B şıkkıdır.
07:18:55
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
07:19:21
Öğrenci
Evet, kaldığımız yerden devam edelim hocam!
07:19:23
💭 AI Öğretmen
Hemen devam edelim
07:19:31
AI Öğretmen
Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adlarında hem ay adı hem de gün adı büyük harfle başlar.
07:19:32
AI Öğretmen
Tarihin rakamla belirtildiği durumlarda, tarihe ait bütün unsurlar özel ad niteliği kazanır.
07:19:34
AI Öğretmen
“29 Mayıs 1953 Salı günü” örneğinde, sayı ile gösterilen gün, ay, yıl ve gün adı bu yüzden büyük harfle yazılır.
07:19:35
AI Öğretmen
Ay ve gün adları belirli bir tarihi karşılamıyorsa, yani rakamla gösterilmiş kesin bir tarih verilmemişse küçük harfle yazılır.
07:19:36
AI Öğretmen
Bu durumda ay ve gün adları cins isim olarak kullanılır, yani genel anlam taşır.
07:19:38
AI Öğretmen
“Her haziranda”, “gelecek cuma” örneklerinde herhangi bir gün-ay numarasıyla sınırlandırılmadığı için “haziran” ve “cuma” küçük harfle başlar.
07:19:39
AI Öğretmen
Bu kullanımda ölçüt, ifadenin belirli ve tek bir tarihi mi yoksa genel, tekrar eden bir zamanı mı anlattığıdır.
07:19:41
AI Öğretmen
Belirli, rakamla verilmiş bir tarih söz konusu olduğunda ay ve gün adı büyük; genel zaman dilimi söz konusu olduğunda ise küçük harfle yazılır.
07:19:42
AI Öğretmen
Anlattığım bu kısım senin için anlaşılır oldu mu?
07:21:00
Öğrenci
Anladım
07:21:03
💭 AI Öğretmen
Pek güzel şimdi
07:21:03
❓ Soru basic
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
07:21:36
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
07:21:36
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
07:21:42
AI Öğretmen
Harika, doğru şıkkı bulmuşsun! Belirli bir tarihi gösteren gün ve ay adları her zaman büyük harfle yazıldığından “19 Mayıs 1919” şeklinde olmalıydı. Dolayısıyla doğru cevap C şıkkıdır.
07:21:42
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
07:24:22
Öğrenci
Olur, devam edelim
07:24:23
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam edelim
07:24:35
AI Öğretmen
Bu derste büyük harfin kullanım kuralları, cümle başları, özel adlar, şiir dizelerinde büyük harf kullanımı ve yer adları gibi önemli konuları ele aldık. Ayrıca iki nokta işaretinden sonra büyük harf kullanımı ve tarih, kurum, eser adları gibi özel durumları da inceledik. Harika bir iş çıkardın, başarılarının devamını dilerim! Görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi