Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
09:45:40
Öğrenci
Evet.
09:45:40
💭 AI Öğretmen
Tabii, hemen başlıyoruz
09:45:40
Görsel
09:45:41
💭 AI Öğretmen
Devam ediyorum hemen
09:45:41
Görsel
09:45:43
AI Öğretmen
Konuşurken, ağzımızdan çıkan anlamlı seslere ya da ses gruplarına sözcük ya da kelime denir.
09:45:44
AI Öğretmen
Konuşurken ağzımızdan çıkan, yazarken ise harflerle oluşturduğumuz anlamlı ses ve ses gruplarına sözcük veya kelime denir.
09:45:45
AI Öğretmen
Yazarken de harflerle yazdığımız anlamlı ses ve ses grupları sözcük olur.
09:45:45
AI Öğretmen
Sözcükler, dilde anlam taşıyan en küçük birimlerdir ve iletişim kurmamızı sağlar.
09:45:46
AI Öğretmen
Sözcükler, bir dilde anlamı olan en küçük parçadır.
09:45:47
AI Öğretmen
Örneğin "kedi" sözcüğü bir hayvanı anlatır.
09:45:48
AI Öğretmen
Sözcükleri kullanarak birbirimizle konuşabilir ve anlaşabiliriz.
09:45:48
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı?
09:45:49
AI Öğretmen
Örneğin, “kedi” bir sözcüktür ve bir hayvanı anlatır.
09:45:50
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı?
09:46:09
Öğrenci
Anladım hocam.
09:46:12
💭 AI Öğretmen
Harika, devam edelim
09:46:12
Görsel
09:46:15
AI Öğretmen
Bir cümle, bir araya gelen sözcüklerden oluşur.
09:46:15
AI Öğretmen
Sözcüklerin bazıları tek başına bir anlam taşır.
09:46:18
AI Öğretmen
"Kedi", "koşmak", "kırmızı" gibi sözcükler söylendiğinde, zihinde hemen bir nesne, bir hareket ya da bir renk canlanır.
09:46:19
AI Öğretmen
Ancak bazı sözcükler tek başına anlam taşımaz; cümle içinde diğer sözcüklerle ilişkili olarak anlam kazanırlar.
09:46:22
AI Öğretmen
"İle", "ve", "ama" gibi sözcükler bağlaç görevi görürler.
09:46:22
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için anlaşılır oldu mu?
09:46:49
Öğrenci
Hayır.
09:46:51
💭 AI Öğretmen
Tekrar açıklayalım
09:46:51
Görsel
09:46:53
AI Öğretmen
Bir cümle, anlamlı bir ifade oluşturmak için bir araya gelen sözcüklerden ortaya çıkar.
09:46:55
AI Öğretmen
Bazı sözcükler tek başına anlam taşır, mesela "kedi" dediğimizde aklımıza hemen bir hayvan gelir.
09:46:56
AI Öğretmen
"Koşmak" dediğimizde bir hareketi, "kırmızı" dediğimizde ise bir rengi düşünürüz.
09:46:58
AI Öğretmen
Ama bazı sözcükler tek başlarına anlamlı olmaz, kendi başlarına kullanıldıklarında neyi anlattıkları belli değildir.
09:47:00
AI Öğretmen
Mesela "ile", "ve", "ama" gibi sözcükler, tek başlarına bir anlam ifade etmezler.
09:47:02
AI Öğretmen
Bu sözcükler cümle içinde başka sözcüklerle bir arada kullanılır ve bağlaç olarak görev yaparlar, yani kelimeleri veya cümleleri birbirine bağlarlar.
09:47:04
AI Öğretmen
Şimdi bu konuda daha iyi anladın mı?
09:47:44
Öğrenci
Anladım
09:47:46
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuyu ele alalım
09:47:47
Görsel
09:47:48
AI Öğretmen
Ağzımızdan bir defada çıkan seslere hece denir.
09:47:50
AI Öğretmen
Bir kelimenin içinde kaç hece olduğunu bulmak için, o kelimedeki ünlü harfleri sayarız.
09:47:52
AI Öğretmen
Mesela, "kedi" kelimesine bakalım. Bu kelimede iki tane ünlü harf vardır: e ve i.
09:47:53
AI Öğretmen
Bu yüzden "kedi" kelimesinde iki hece bulunur. Heceler şöyle ayrılır: ke-di.
09:47:55
AI Öğretmen
Birleşik sözcük, iki farklı kelimenin birleşerek yeni ve tek bir kelime oluşturmasıdır.
09:47:56
AI Öğretmen
Birleşik sözcükleri hecelere ayırırken, bu sözcükleri tek bir kelimeymiş gibi ayırırız.
09:47:57
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı?
09:48:24
Öğrenci
Anladım
09:48:27
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru geliyor
09:48:27
❓ Soru basic

Öğretmen, yaptığı bu tanımda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisini yazmış olmalıdır?
09:48:45
Öğrenci
Cevabım B Şıkkıdır.
09:48:45
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
09:48:50
AI Öğretmen
Harika bir cevap! Tebrikler!
09:48:53
AI Öğretmen
"Kelime" tanımını çok doğru bir şekilde yakaladın. Anlamlı ses birliklerinin veya tek başına anlamı olmayan ancak cümle içinde anlam kazanan ses birliklerinin "kelime" olduğunu bilmek, dilbilgisinin temel taşlarından biridir.
09:48:53
AI Öğretmen
Bu, cümlelerin nasıl oluştuğunu ve anlam kazandığını anlamak için çok önemli bir kavram.
09:48:56
AI Öğretmen
Doğru cevap B şıkkıdır.
09:48:56
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
09:49:20
Öğrenci
Olur, devam edelim
09:49:21
💭 AI Öğretmen
Devam ediyoruz hemen
09:49:28
Görsel
09:49:30
AI Öğretmen
Birleşik sözcükler, iki farklı kelimenin bir araya gelerek yeni bir kelime oluşturmasıyla meydana gelir.
09:49:32
AI Öğretmen
Örneğin, "gök" ve "delen" kelimeleri birleşip "gökdelen" kelimesini meydana getirir.
09:49:33
AI Öğretmen
"Gökdelen" kelimesini hecelerine ayırırsak, "gök-de-len" diye ayırabiliriz.
09:49:34
AI Öğretmen
Birleşik sözcüklerde, birleşen kelimeler anlam olarak tek bir bütün halini alır.
09:49:35
AI Öğretmen
Alfabetik sıralama konusu başka bir bölümde anlatılacaktır.
09:49:37
AI Öğretmen
Birleşik sözcüklerle ilgili anlattıklarımı anladın mı?
09:50:01
Öğrenci
Birleşik sözcüklerde hece sayısı nasıl belirlenir?
09:50:04
💭 AI Öğretmen
Biraz üzerinde duruyorum
09:50:06
AI Öğretmen
Birleşik sözcüklerde hece sayısını belirlerken, kelimenin tamamını tek bir kelime olarak düşünürüz.
09:50:08
AI Öğretmen
Yani, birleşen kelimelerin hecelerini ayrı ayrı değil, birleşik kelimenin hecelerini sayarız.
09:50:09
AI Öğretmen
Örneğin, "gökdelen" kelimesinde "gök", "de" ve "len" olmak üzere toplam 3 hece vardır.
09:50:11
AI Öğretmen
Bu yüzden birleşik sözcükler, tek bir kelime gibi hecelere ayrılır ve hece sayısı da buna göre hesaplanır.
09:50:12
AI Öğretmen
Bu açıklama senin için net oldu mu?
09:50:38
Öğrenci
Birleşik sözcüklerde hece sayısını nasıl hızlıca bulurum?
09:50:41
💭 AI Öğretmen
Hemen açıklıyorum
09:50:43
AI Öğretmen
Birleşik sözcüklerde hece sayısını hızlıca bulmak için kelimenin içindeki ünlü harfleri sayabilirsin.
09:50:44
AI Öğretmen
Çünkü her hece en az bir ünlü harf içerir, bu yüzden ünlü sayısı hece sayısını verir.
09:50:47
AI Öğretmen
Mesela "gökdelen" kelimesinde 3 ünlü var: o, e, e; bu yüzden 3 hece vardır.
09:50:48
AI Öğretmen
Bu yöntemle birleşik sözcüklerde hece sayısını kolayca bulabilirsin.
09:50:50
AI Öğretmen
Anladın mı?
09:51:07
Öğrenci
Anladım
09:51:10
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçelim
09:51:10
Görsel
09:51:12
AI Öğretmen
Kelimeleri harflerin belirli bir sırasıyla arka arkaya dizmeye alfabetik sıralama denir, buna abecesel sıralama da denir.
09:51:13
AI Öğretmen
Sözlüklerde kelimeler genellikle bu alfabetik sıraya göre yazılır.
09:51:14
AI Öğretmen
Bu sıralama sayesinde, aradığımız bir kelimeyi sözlükte kolayca bulabiliriz.
09:51:15
AI Öğretmen
Bu kısmı anladın mı?
09:51:34
Öğrenci
Anladım
09:51:36
💭 AI Öğretmen
Şimdi biraz düşünelim
09:51:37
❓ Soru basic
Aşağıdaki sözcükler alfabetik sıraya konulursa hangisi baştan üçüncü sırada yer alır?
09:52:00
Öğrenci
Bir ipucu verir misiniz hocam?
09:52:01
💭 AI Öğretmen
Biraz düşünelim
09:52:03
AI Öğretmen
Sözcükleri alfabetik sıraya dizerken hangi harflerin karşılaştırıldığını düşünüyorsun?
09:52:04
AI Öğretmen
Örneğin, "Dem" ve "Demet" kelimelerini karşılaştırırken ilk hangi harfe bakarsın?
09:52:06
AI Öğretmen
Sözcükler aynı harfle başlıyorsa, sonraki harfler nasıl etkiler sıralamayı?
09:52:51
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
09:52:51
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
09:52:55
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Tebrikler!
09:52:57
AI Öğretmen
Kelimeleri alfabetik sıraya koyarken ilk harfler aynı olduğunda ikinci, üçüncü harflere bakmak çok önemlidir.
09:52:58
AI Öğretmen
Sen de "Dem" ile başlayan kelimeleri doğru bir şekilde sıralayarak "Demir" kelimesinin üçüncü sırada yer aldığını buldun.
09:52:59
AI Öğretmen
Bu, kelimeleri doğru bir şekilde sıralama becerinin ne kadar geliştiğini gösteriyor!
09:53:00
AI Öğretmen
Doğru cevap D şıkkıdır.
09:53:01
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
09:53:48
Öğrenci
Olur, devam edelim
09:53:49
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam edelim
09:53:56
Görsel
09:53:59
AI Öğretmen
Alfabetik sıralama, kelimeleri harflere göre sıralamak anlamına gelir.
09:54:00
AI Öğretmen
Büyük bir kelime listesinde bir kelime arıyorsak, kelimeler alfabetik olarak sıralandığında aradığımız kelimeyi daha çabuk bulabiliriz.
09:54:02
AI Öğretmen
Alfabetik olarak sıralamak, arama işlemini kolaylaştırır ve zaman kazandırır.
09:54:03
AI Öğretmen
Alfabetik sıralamanın kelime listelerinde aranmayı nasıl kolaylaştırdığını anladın mı?
09:54:25
Öğrenci
Anladım
09:54:27
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçiyoruz
09:54:32
AI Öğretmen
Bu derste sözcüklerin ne olduğu, anlam taşıyan en küçük dil birimleri oldukları ve cümlelerin sözcüklerden oluştuğu üzerinde durduk. Ayrıca hecelerin nasıl belirlendiğini, birleşik sözcüklerin ne olduğunu ve hece sayısının nasıl bulunacağını öğrendik. Son olarak da alfabetik sıralamanın ne olduğunu ve kelimeleri harf sırasına göre dizmenin iletişimde nasıl kolaylık sağladığını konuştuk. Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı?