AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
10 November 2025, 08:57
Bitiş
10 November 2025, 09:09
Süre
12 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

08:57:44
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
08:57:44
💭 AI Öğretmen
Tabii ki, hemen başlıyoruz
08:57:45
Görsel
Görsel
08:57:47
AI Öğretmen
Söz sanatları ya da diğer adıyla edebî sanatlar, anlatımı daha güzel ve etkileyici yapmak için kullanılan özel dil yöntemleridir.
08:57:49
AI Öğretmen
Bu sanatlar sayesinde ifadelere değişik anlamlar ya da bakış açıları eklenir.
08:57:50
AI Öğretmen
Şairler ve yazarlar, okuyucunun hayal gücünü canlandırmak ve yazdıkları metni daha sanatsal göstermek için söz sanatlarını kullanırlar.
08:57:51
AI Öğretmen
Söz sanatlarıyla ilgili anlattıklarımızı anladın mı?
08:58:15
Öğrenci
Anladım
08:58:17
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçiyoruz
08:58:18
Görsel
Görsel
08:58:20
AI Öğretmen
Söz sanatlarından biri olan kişileştirme, insanlara ait olan özelliklerin, insan dışında kalan varlıklara yani cansız nesnelere ya da hayvanlara verilmesiyle oluşur.
08:58:22
AI Öğretmen
Bu sanatta, insanlar gibi düşünmek, hissetmek veya davranmak gibi insana özel nitelikler hayvanlara veya eşyalara aktarılır.
08:58:24
AI Öğretmen
Mesela, "Küçük balık, akvaryumda canının çok sıkıldığını düşünüp duruyordu." cümlesinde, balık insanlara özgü olan düşünme yeteneğiyle anlatılmıştır.
08:58:27
AI Öğretmen
Bir başka örnekte ise, "Tavuklar, kendilerine yem veren çiftçiye gıdaklayıp teşekkür etti." cümlesinde, tavuklar insanlar gibi teşekkür etme davranışıyla betimlenmiştir.
08:58:28
AI Öğretmen
Kişileştirme sanatı, yazıları ve anlatımları daha ilgi çekici ve etkili hale getirir.
08:58:29
AI Öğretmen
Kişileştirme konusunu anladın mı, yoksa açıklamamda net olmayan bir yer var mı?
08:59:13
Öğrenci
Anladım
08:59:15
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru geliyor
08:59:15
❓ Soru basic
Kişileştirme (teşhis): İnsan dışındaki varlık ve kavramlara insana ait duyuş ve davranış özelliklerinin yüklenmesidir. Aşağıdakilerin hangisinde, yukarıda açıklaması verilen söz sanatına yer verilmemiştir?
08:59:41
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
08:59:41
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
08:59:48
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Cevabın kesinlikle doğru!
08:59:49
AI Öğretmen
C seçeneğinde, ellerin titremesi ve gözden yaş gelmesi gibi ifadeler tamamen insana ait özelliklerdir ve kişileştirme sanatı kullanılmamıştır.
08:59:50
AI Öğretmen
Diğer seçeneklerde ise deniz şarkı söylüyor, rüzgar uyuyor, nehirler gazi, dağlar kahraman oluyor veya çay yorgun akıyor gibi insan dışındaki varlıklara insana ait özellikler yüklenerek kişileştirme yapılmıştır.
08:59:52
AI Öğretmen
Kişileştirme, metinlere canlılık katan ve hayal gücümüzü harekete geçiren çok güzel bir söz sanatıdır. Bu konuyu çok iyi anlamışsın!
08:59:53
AI Öğretmen
Doğru cevap C şıkkıdır.
08:59:53
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
09:00:27
Öğrenci
Olur, devam edelim
09:00:28
💭 AI Öğretmen
Hemen ilerliyoruz
09:00:33
Görsel
Görsel
09:00:36
AI Öğretmen
Benzetme, iki varlık arasında bazı açılardan ilişki kurarak, nitelikçe daha zayıf olanın güçlü olana benzetilmesidir.
09:00:38
AI Öğretmen
Benzetme sanatında dört ana unsur bulunur: benzeyen, benzetilen, benzetme yönü ve benzetme edatı.
09:00:39
AI Öğretmen
Yine de bir cümlede benzetme yapılabilmesi için yalnızca benzeyen ve benzetilenin olması yeterlidir.
09:00:41
AI Öğretmen
Örneğin: Yıldızlar gökyüzünde göz kırpan bir insan gibi parlıyor cümlesinde "yıldızlar" benzeyen, "göz kırpan insan" ise benzetilendir.
09:00:42
AI Öğretmen
Benzetme kavramını ve unsurlarını anladın mı?
09:01:11
Öğrenci
Benzetme yönü ve benzetme edatı nedir, açıklayabilir misin?
09:01:14
💭 AI Öğretmen
Şimdi açıklıyorum
09:01:16
AI Öğretmen
Benzetme yönü, benzetilen ve benzeyen arasındaki benzerlik kurulan özelliktir; yani hangi açıdan benzetme yapıldığını gösterir.
09:01:18
AI Öğretmen
Örneğin, "göz kırpan" ifadesi yıldızların parlaklığına benzetme yönüdür.
09:01:19
AI Öğretmen
Benzetme edatı ise benzetme yapılırken kullanılan "gibi", "sanki", "misal" gibi kelimelerdir.
09:01:20
AI Öğretmen
Bu edatlar, benzetilen ile benzeyen arasındaki ilişkiyi kurar ve cümlede benzetmeyi belli eder.
09:01:22
AI Öğretmen
Benzetme yönü ve edatını bu şekilde anlayabilir misin?
09:01:44
Öğrenci
Anladım
09:01:47
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçelim
09:01:47
Görsel
Görsel
09:01:51
AI Öğretmen
İnsan dışındaki varlıkların insan gibi konuşturulması sanatına konuşturma denir.
09:01:53
AI Öğretmen
Konuşturma sanatında, hayvanlar, bitkiler veya cansız varlıklar gibi insan dışı varlıklar insana özgü konuşma yeteneğiyle ifade edilir.
09:01:54
AI Öğretmen
Bu sanat, anlatımı daha canlı ve etkili kılar.
09:01:55
AI Öğretmen
Örneğin, Tilki, "Bugün kendime yiyecek bir şeyler bulmalıyım." dedi.
09:01:58
AI Öğretmen
Bir diğer örnekte ise, "Bu çalıların meyvelerini yiyebilirsin," diyerek yavrusuna yol gösterdi zürafa.
09:01:59
AI Öğretmen
Bu cümlelerde, hayvanlar insana özgü şekilde konuşturulmuştur.
09:02:00
AI Öğretmen
Konuşturma sanatını anladın mı?
09:02:30
Öğrenci
Anladım
09:02:33
💭 AI Öğretmen
Şimdi soruya geçelim
09:02:33
❓ Soru basic
İnsan dışındaki varlıklara söz söyletme sanatına “konuşturma” denir. Tembellik yoktur bende, Çalışır çabalarım. Küçücük bedenimle Ne dağları aşarım. Buna göre yukarıdaki dizelerde konuşturulan varlık aşağıdakilerden hangisidir?
09:02:46
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
09:02:47
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
09:02:53
AI Öğretmen
Harika bir cevap! Kesinlikle doğru bildin!
09:02:54
AI Öğretmen
Şiirdeki "çalışır çabalarım", "küçücük bedenimle" ifadeleri, çalışkanlığı ve küçük yapısıyla bilinen arıyı çok güzel anlatıyor.
09:02:56
AI Öğretmen
Burada insan dışındaki bir varlığın konuşturulmasıyla "intak" (konuşturma) sanatı kullanılmış ve arının özellikleri bize aktarılmış.
09:02:56
AI Öğretmen
Bu sayede şiir daha canlı ve etkileyici hale gelmiş. Tebrikler!
09:02:57
AI Öğretmen
Doğru cevap D şıkkıdır.
09:02:58
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
09:03:18
Öğrenci
Olur, devam edelim
09:03:18
💭 AI Öğretmen
Hemen devam edelim
09:03:23
Görsel
Görsel
09:03:26
AI Öğretmen
Birbirine tamamen zıt olan durum, kavram ya da sözcüklerin aynı cümlede veya metinde birlikte kullanılmasına karşıtlık, yani zıtlık denir.
09:03:27
AI Öğretmen
Karşıtlık sanatı, özellikle şiirlerde sıkça kullanılır ve anlatılanlara daha derin ya da çarpıcı bir anlam katmayı sağlar.
09:03:28
AI Öğretmen
Karşıtlık elde etmek için birbirinin tersi anlamına gelen kelimeler veya düşünceler yan yana getirilir.
09:03:30
AI Öğretmen
Mesela, "Sabah başladığımız işi, akşam bitirip eve döndük." cümlesinde "sabah" ve "akşam" sözcükleri birbirinin karşıtıdır.
09:03:32
AI Öğretmen
Bir başka örnek olarak, "Misafirleri karşılamak için yeni elbiselerini giyip eski elbiseleri dolaba kaldırdı." cümlesinde ise "yeni" ve "eski" kelimeleri arasında karşıtlık vardır.
09:03:33
AI Öğretmen
Karşıtlık kavramını ve örneklerini anladın mı?
09:06:06
Öğrenci
Hocam peki bir cümlede normalde zıt olup sesteş olduğu için birbirini tam olarak karşılamayan sözcükler barsa ne yapacağız
09:06:09
💭 AI Öğretmen
Konuyu detaylandırıyorum
09:06:12
AI Öğretmen
Sesteş kelimeler, yani yazılışı veya söylenişi aynı olan ama anlamları farklı olan kelimeler, karşıtlık sanatında doğrudan zıt anlam oluşturmazlar.
09:06:13
AI Öğretmen
Bu durumda, karşıtlık için anlamları zıt olan kelimeler seçilmeli; sesteş kelimeler anlam karışıklığı yaratabilir.
09:06:14
AI Öğretmen
Yani, karşıtlık yaparken kelimelerin gerçekten anlam bakımından zıt olmasına dikkat edilmelidir.
09:06:16
AI Öğretmen
Bunu anladın mı, yoksa daha fazla örnekle açıklamamı ister misin?
09:06:42
Öğrenci
Sesteş kelimeler neden karşıtlık oluşturmaz?
09:06:47
💭 AI Öğretmen
Bu konuya bakıyorum
09:06:50
AI Öğretmen
Sesteş kelimeler, yazılış veya telaffuz olarak aynı ama anlamları farklı olan kelimelerdir, bu yüzden zıt anlam taşımazlar.
09:06:51
AI Öğretmen
Karşıtlık için kelimelerin anlam olarak birbirine tamamen zıt olması gerekir; sesteş kelimeler ise farklı anlamlara sahip olsa da zıt değildir.
09:06:53
AI Öğretmen
Örneğin "yaz" kelimesi hem mevsim hem de yazmak fiilinin emir kipidir, ama bunlar birbirinin karşıtı değildir.
09:06:54
AI Öğretmen
Böylece karşıtlık sanatında sesteş kelimeler kullanılmaz çünkü anlam açısından zıtlık sağlamazlar.
09:06:55
AI Öğretmen
Bunu anladın mı, yoksa başka örneklerle açıklamamı ister misin?
09:07:23
Öğrenci
Anladım
09:07:25
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçiyoruz
09:07:25
Görsel
Görsel
09:07:29
AI Öğretmen
Abartma, bir olayın ya da özelliğin gerçek boyutlarından farklı bir şekilde, olduğundan çok daha büyük veya küçük biçimde anlatılmasıdır.
09:07:31
AI Öğretmen
"Akşama kadar dere tepe yürümekten ayaklarıma kara sular indi." cümlesinde yorgunluk, gerçekte olduğundan çok daha fazla gösterilmiştir.
09:07:33
AI Öğretmen
"Oyuncağım kırılınca o kadar ağladım ki gözyaşlarım sel oldu." örneğinde, ağlamanın miktarı gerçek dışı şekilde abartılmıştır.
09:07:37
AI Öğretmen
"Kardeşim, bakkaldan ekmeği yıldırım hızıyla alıp geldi." cümlesinde ise, kardeşinin hızı olduğundan çok daha fazla gösterilerek abartma yapılmıştır.
09:07:37
AI Öğretmen
Abartma, anlatımı daha etkili ve dikkat çekici hale getirmek için kullanılır.
09:07:38
AI Öğretmen
Abartma kavramını ve örneklerini anladın mı?
09:08:13
Öğrenci
Abartma ve gerçeklik arasındaki fark nasıl anlaşılır?
09:08:15
💭 AI Öğretmen
Konuyu inceliyorum
09:08:18
AI Öğretmen
Abartma ve gerçeklik arasındaki fark, abartmada anlatılan durumun gerçek boyutlarının dışına çıkılarak daha büyük ya da küçük gösterilmesidir.
09:08:19
AI Öğretmen
Gerçeklikte ise olaylar ya da durumlar olduğu gibi, ölçülü ve doğru şekilde anlatılır.
09:08:21
AI Öğretmen
Mesela "ayaklarıma kara sular indi" ifadesinde, gerçek anlamda ayaklara su dolması yoktur, bu sadece yorgunluğun abartılmasıdır.
09:08:23
AI Öğretmen
Yani abartma, gerçekliği aşan, daha etkili ve dikkat çekici anlatım amaçlıdır.
09:08:24
AI Öğretmen
Bu farkı anladın mı, yoksa örneklerle daha detaylı açıklamamı ister misin?
09:08:49
Öğrenci
Anladım
09:08:51
💭 AI Öğretmen
Şimdi sonraki konuya geçiyoruz
09:08:54
AI Öğretmen
Bu derste söz sanatlarının ne olduğu, kişileştirme, benzetme, konuşturma, karşıtlık ve abartma gibi temel söz sanatları ele alındı.
09:08:56
AI Öğretmen
Her bir sanatın ne anlama geldiği, nasıl kullanıldığı ve örneklerle açıklamaları üzerinde durduk.
09:08:57
AI Öğretmen
Bu konularla ilgili herhangi bir sorunun var mı? Yoksa dersi burada sonlandırabiliriz.
09:09:30
Öğrenci
Hocam sorum yok, sonlandırabiliriz dersi.
09:09:34
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!