← Ana Rapor / ALİ ÖZER / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
22 October 2025, 18:13
Bitiş
22 October 2025, 18:32
Süre
18 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

18:14:06
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
18:14:07
💭 AI Öğretmen
Başlayalım hemen
18:14:07
🎥 Video
18:14:08
AI Öğretmen
Mecaz anlam konusunu anladın mı?
18:15:25
Öğrenci
Anladım
18:15:27
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru geliyor
18:15:27
❓ Soru basic
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “kesmek” kelimesi mecaz anlamda kullanılmıştır?
18:15:58
Öğrenci
Cevabım B Şıkkıdır.
18:15:58
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:16:03
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Cevabın kesinlikle doğru!
18:16:04
AI Öğretmen
"Kesmek" kelimesi, B şıkkında "dikkatle bakmak, süzmek" anlamında kullanılarak gerçek anlamından uzaklaşmış ve mecaz bir anlam kazanmıştır.
18:16:05
AI Öğretmen
Bu, kelimelerin cümle içindeki bağlamına göre farklı anlamlar taşıyabileceğini gösteren güzel bir örnek.
18:16:06
AI Öğretmen
Gerçek ve mecaz anlam arasındaki farkı çok iyi yakalamışsın!
18:16:07
AI Öğretmen
Doğru cevap B şıkkıdır.
18:16:07
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:16:29
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:16:30
💭 AI Öğretmen
Devam ediliyor
18:16:34
Görsel
Görsel
18:16:36
AI Öğretmen
Sözcüğün yan anlamı ile mecaz anlamı birbirine karıştırılmamalıdır.
18:16:37
AI Öğretmen
Yan anlamda, sözcüğün temel anlamıyla şekil, işlev veya başka bir yönden ilişkisi devam eder.
18:16:38
AI Öğretmen
Buna karşılık, mecaz anlamda sözcük, temel anlamından uzaklaşır ve bambaşka, yepyeni bir anlam kazanır.
18:16:39
AI Öğretmen
Sözcükler bazen başka sözcüklerle öbekleşerek de mecaz anlam kazanabilir.
18:16:40
AI Öğretmen
Bu durumda, birden fazla sözcüğün bir araya gelmesiyle oluşan anlam, temel anlamdan tamamen farklı olabilir.
18:16:41
AI Öğretmen
Sözcüğün yan anlamı ile mecaz anlamı arasındaki farkı anladın mı?
18:17:15
Öğrenci
Anladım
18:17:18
💭 AI Öğretmen
Hadi şimdi soruya bakalım
18:17:19
❓ Soru basic
"Kurumak" sözcüğü aşağıdakilerden hangisinde mecaz anlamda kullanılmıştır?
18:17:40
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
18:17:41
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:17:45
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Cevabın kesinlikle doğru!
18:17:47
AI Öğretmen
"Kurumak" kelimesi D şıkkında, bir insanın çok zayıflaması, eriyip bitmesi anlamında kullanılarak mecaz bir anlam kazanmış.
18:17:48
AI Öğretmen
Diğer şıklarda ise ağaçların, derelerin veya ekinlerin suyunu kaybetmesi gibi gerçek anlamıyla kullanılmıştı.
18:17:49
AI Öğretmen
Mecaz anlam, kelimenin gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak yeni bir anlam kazanması demektir. Bu ayrımı çok iyi yakaladın!
18:17:50
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap D şıkkıdır.
18:17:50
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:18:12
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:18:12
💭 AI Öğretmen
Hemen ilerliyoruz
18:18:20
Görsel
Görsel
18:18:23
AI Öğretmen
"Burun" sözcüğü, Türkçede farklı anlamlarda kullanılabilen çok anlamlı bir kelimedir.
18:18:24
AI Öğretmen
Temel anlamda, "burun" kelimesi insan veya hayvan vücudunda solunum ve koku alma organını ifade eder.
18:18:25
AI Öğretmen
Örneğin, "Geçirdiği burun ameliyatından sonra rahatladı." cümlesinde "burun" kelimesi temel anlamında kullanılmıştır.
18:18:27
AI Öğretmen
Yan anlamda ise "burun" kelimesi, temel anlamından yola çıkarak benzer şekil veya işlev gösteren nesnelerin uç kısmı için de kullanılır.
18:18:29
AI Öğretmen
"Ayakkabısının burnu açılmış, üstü başı perişan bir hâldeydi." cümlesinde "burun" kelimesi bu şekilde, ayakkabının ön ucu anlamında kullanılarak yan anlam kazanır.
18:18:30
AI Öğretmen
Mecaz anlamda ise "burun" kelimesi, gerçek anlamından tamamen uzaklaşıp kişilik özellikleri ya da davranış biçimleriyle ilgili olarak da kullanılabilir.
18:18:33
AI Öğretmen
"Son günlerde, burnundan yanına yaklaşılmıyor." cümlesinde ise "burun" kelimesi, kişinin kibirli veya ulaşılması güç biri olduğunu anlatmak için mecaz anlamda kullanılmıştır.
18:18:34
AI Öğretmen
Burun kelimesinin farklı anlamlarını anladın mı?
18:19:13
Öğrenci
Anladım
18:19:16
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru geliyor
18:19:16
❓ Soru basic
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde mecaz anlamlı bir sözcük kullanılmıştır?
18:19:56
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
18:19:57
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:20:03
AI Öğretmen
Cevabınız doğru değil, size nedenini açıklayayım. Mecaz anlam, bir kelimenin gerçek anlamı dışında, farklı bir anlamda kullanılmasıdır.
18:20:05
AI Öğretmen
C şıkkında geçen kelimeler, yani "kapalı", "çevre" ve "sessiz" kelimeleri gerçek anlamlarıyla kullanılmıştır. Yani burada mecaz anlam yoktur.
18:20:06
AI Öğretmen
B şıkkında ise "çekmecenin gözü" ifadesi mecaz anlam taşır. Çünkü "göz" kelimesi burada insanın görme organı anlamında değil, çekmecenin küçük bölmesi anlamında kullanılmıştır. Bu, gerçek anlamından farklıdır ve mecazdır.
18:20:08
AI Öğretmen
Örneğin, "göz" kelimesi "gözlük"te gerçek anlamda kullanılırken, "çekmecenin gözü"nde farklı bir anlam kazanır. Bu tür kullanımlar mecaz anlamdır.
18:20:10
AI Öğretmen
Bu yüzden doğru cevap B şıkkıdır: "Çorapların hepsine çekmecenin gözüne yerleştirdim." Mecaz anlamlı kelime burada "göz"dür.
18:20:10
AI Öğretmen
Öğrenmeye devam ettiğiniz için teşekkür ederim, böylece kelimelerin anlamlarını daha iyi ayırt edebilirsiniz!
18:20:11
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:20:51
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:20:52
💭 AI Öğretmen
Hemen devam ediyoruz
18:20:58
Görsel
Görsel
18:21:00
AI Öğretmen
"Ağız" kelimesi, farklı cümlelerde temel, yan ve mecaz anlamlarda kullanılabilir.
18:21:01
AI Öğretmen
Temel anlam, bir kelimenin en çok bilinen, ilk akla gelen ve gerçek olan anlamıdır.
18:21:03
AI Öğretmen
"Ağzındaki yara yüzünden yemek yiyemiyordu." cümlesinde "ağız" kelimesi, insan vücudundaki organı anlatmak için kullanılmıştır ve burada temel anlam vardır.
18:21:04
AI Öğretmen
Yan anlam ise, kelimenin gerçek anlamından biraz uzaklaşıp, benzerlik ya da ilişki sayesinde kazanılan yeni anlamıdır.
18:21:08
AI Öğretmen
"Yol ağzında iki kişi onu bekliyordu." cümlesinde "ağız" kelimesi, iki yolun birleştiği yeri belirtmek için kullanılmış ve bu, yan anlama örnektir.
18:21:08
AI Öğretmen
Mecaz anlam, kelimenin gerçek anlamından tamamen uzaklaştırılarak daha soyut veya farklı bir durum için kullanılmasıdır.
18:21:10
AI Öğretmen
"Müdürü karşısında görünce ağız değiştirdi." cümlesinde ise "ağız değiştirmek", bir kişinin fikir ya da söylediklerini değiştirmesini anlatıyor ve bu da mecaz anlamda kullanılmıştır.
18:21:11
AI Öğretmen
Anlattığım bu kısımları anladın mı?
18:21:48
Öğrenci
Anladım
18:21:50
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru soracağım
18:21:50
❓ Soru basic
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “koyu” kelimesi mecaz anlamlı olarak kullanılmıştır?
18:22:06
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
18:22:07
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:22:12
AI Öğretmen
Harika bir cevap! Tebrikler!
18:22:13
AI Öğretmen
"Koyu" kelimesi "koyu bir Fenerbahçe taraftarı" ifadesinde, bir şeye olan bağlılığın ve tutkunun yoğunluğunu anlatır.
18:22:15
AI Öğretmen
Bu kullanım, kelimenin gerçek anlamından (örneğin renk veya kıvam) uzaklaşarak soyut bir niteliği ifade ettiği için mecaz anlamlıdır.
18:22:15
AI Öğretmen
Gerçek ve mecaz anlam arasındaki farkı çok iyi yakalamışsın!
18:22:16
AI Öğretmen
Doğru cevap C şıkkıdır.
18:22:16
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:22:34
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:22:35
💭 AI Öğretmen
Hemen başlıyoruz
18:22:42
Görsel
Görsel
18:22:45
AI Öğretmen
"Diş" kelimesi Türkçede birden fazla anlama sahip olabilir.
18:22:51
AI Öğretmen
En temel anlamıyla, yani en sık kullanılan şekliyle "diş", ağızda bulunan ve yiyecekleri çiğnememize yarayan organdır.
18:23:00
AI Öğretmen
Mesela "Çocuğun dişleri inci gibi bembeyazdı." cümlesinde, "diş" kelimesi aslında insanların ağızlarındaki dişleri anlatır ve bu kullanım temel anlamdır.
18:23:01
AI Öğretmen
Yan anlam ise, bir kelimenin temel anlamıyla bağlantısı kopmadan, başka bir şey için kullanılmasıdır.
18:23:02
AI Öğretmen
Örneğin, "Testerenin dişleri iyice aşınmıştı." dediğimizde, burada "diş", testere üzerindeki küçük kesici çıkıntıları belirtir.
18:23:03
AI Öğretmen
Yani testerenin üzerinde olan bu çıkıntılar şekil olarak gerçek dişe benzediği için, kelimenin yan anlamı olmuştur.
18:23:04
AI Öğretmen
Mecaz anlam ise tamamen farklıdır; bir kelimenin esas anlamından kopup, başka, genellikle soyut bir şeyi anlatmasıdır.
18:23:06
AI Öğretmen
Mesela, "Ona diş geçirebileceğinizi sanıyorsanız tekrar düşünün derim." cümlesinde, "diş geçirmek", birine üstün gelmek ya da birini yenmek anlamındadır.
18:23:07
AI Öğretmen
Burada "diş" kelimesi ile ağızdaki gerçek diş kastedilmez, güç ve beceri ifadesi için kullanılır.
18:23:08
AI Öğretmen
Anlattığım bu kısımları anladın mı?
18:23:48
Öğrenci
Anladım
18:23:51
💭 AI Öğretmen
Şimdi soruya geçiyoruz
18:23:51
❓ Soru basic
I. Lokantada yediği yemek dokunmuş galiba. II. Annesi koltukta uyuyakalan çocuğa sevgiyle dokundu. III. Misafirliğe gidince hiçbir yere dokunma sakın! IV. İçli sesiyle söylediği bu ayrılık türküsü bana çok dokundu. “Dokunmak” sözcüğü yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangilerinde mecaz anlamda kullanılmıştır?
18:24:31
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
18:24:31
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:24:36
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Cevabın kesinlikle doğru!
18:24:38
AI Öğretmen
"Dokunmak" kelimesinin mecaz anlamda kullanıldığı cümleleri çok güzel tespit ettin.
18:24:38
AI Öğretmen
Bu, kelimelerin cümle içindeki farklı anlamlarını anlama yeteneğinin ne kadar güçlü olduğunu gösteriyor.
18:24:39
AI Öğretmen
Gerçek ve mecaz anlam arasındaki farkı kavramak, dil bilgisi için çok önemlidir.
18:24:39
AI Öğretmen
Doğru cevap C şıkkıdır.
18:24:39
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:25:00
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:25:01
💭 AI Öğretmen
Hemen ilerliyoruz
18:25:08
Görsel
Görsel
18:25:11
AI Öğretmen
"Bağ" kelimesi Türkçede birden fazla anlamda kullanılabilen bir kelimedir.
18:25:12
AI Öğretmen
Bu kelimenin temel anlamı, yani ilk akla gelen anlamı, ayakkabıların ip kısmıdır. Örneğin: "Ayakkabımın bağı çözüldü."
18:25:13
AI Öğretmen
"Bağ" kelimesinin başka bir anlamı da vardır. Buradaki yan anlam, sebze demeti manasıdır. Mesela: "Pazarda iki bağ maydanoz bulamadım."
18:25:14
AI Öğretmen
Bir de "bağ" kelimesinin mecaz anlamı bulunur. Mecaz anlamda, kelimenin gerçek anlamı dışında, tamamen soyut bir durumu anlatmak için kullanılır.
18:25:16
AI Öğretmen
Örneğin: "Türk Devleti'ne vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türk'tür." Bu cümledeki "bağ", kişinin devlete olan manevi ve hukuki ilişkisini, yani ona ait olma duygusunu ifade eder.
18:25:18
AI Öğretmen
Buradaki "bağ" gerçek anlamın dışında, soyut bir ilişkiyi anlatmak için mecaz anlamda kullanılmıştır.
18:25:19
AI Öğretmen
Anlattığım kısımları anladın mı?
18:25:55
Öğrenci
Anladım
18:25:58
💭 AI Öğretmen
Haydi soruya geçelim
18:25:58
❓ Soru basic
Basit insanların tekdüze bir hayatı varken büyük insanların her zaman eğlenceli ve renkli hayatı olur. Yukarıdaki sözcüklerden hangileri mecaz anlamda kullanılmıştır?
18:26:38
Öğrenci
Cevabım A Şıkkıdır.
18:26:38
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:26:42
AI Öğretmen
Harika bir cevap! Tebrikler!
18:26:44
AI Öğretmen
"Basit" kelimesi burada "sıradan" anlamında, "renkli" kelimesi ise "eğlenceli, çeşitli" anlamında kullanılarak gerçek anlamlarından uzaklaşmış ve mecaz anlam kazanmıştır.
18:26:45
AI Öğretmen
Mecaz anlam, kelimelerin cümle içinde farklı bir anlam kazanmasıyla anlatıma zenginlik katar, bunu çok iyi yakaladın!
18:26:45
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap A şıkkıdır.
18:26:45
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:27:06
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:27:07
💭 AI Öğretmen
Harika, ilerliyoruz
18:27:13
Görsel
Görsel
18:27:17
AI Öğretmen
"Okumak" kelimesi Türkçede çok anlamlı bir kelimedir, yani birden fazla anlama gelebilir ve farklı şekillerde kullanılabilir.
18:27:18
AI Öğretmen
Bu kelimenin temel anlamı, bir metni ya da yazılı bir yazıyı gözlerimizle takip edip, sesli ya da sessiz şekilde çözmeye çalışmaktır.
18:27:20
AI Öğretmen
Örneğin, "Kâğıda yazılanları yüksek sesle okudu." cümlesinde "okumak" kelimesi, yazılı bir metni yüksek sesle sözcüklere dökmek anlamında kullanılmıştır.
18:27:22
AI Öğretmen
"Okumak" kelimesinin bir başka anlamı da okulda, üniversitede ya da herhangi bir eğitim kurumunda eğitim almak, öğrenim görmektir.
18:27:24
AI Öğretmen
Mesela, "Üniversiteyi okumak için İstanbul'a geldi." cümlesinde "okumak", bir okulda ders almak, eğitim görmek anlamını taşır.
18:27:25
AI Öğretmen
Bir de mecaz anlamı vardır; burada "okumak", birinin hareketlerinden ya da yüz ifadelerinden bir şey anlamak, hissetmek demektir.
18:27:27
AI Öğretmen
Örneğin, "Onun yalan söylediğini gözlerinden okuyordum." cümlesinde "okumak", karşıdaki kişinin gözlerinden bir durumu anlamak, yani doğrudan okumak değil, bir duyguyu sezmek anlamında kullanılmıştır.
18:27:28
AI Öğretmen
Anlattığım kısımları anladın mı?
18:28:12
Öğrenci
Anladım
18:28:15
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru geliyor
18:28:15
❓ Soru basic
Yazılarına karşı ince bir duyarlılığı ve enfes bir dili vardı. (II) Okuyan gönlü titremeden bitirmezdi. (III) Çaktırmadan da bir dostluk kurardı okuyucusuyla. (IV) Tarifi ve anlaşılması en zor ilişkidir yazar ve okuyucu ilişkisi. Bu metindeki numaralanmış cümlelerin hangilerinde mecaz anlamlı sözcük kullanılmamıştır?
18:30:17
Öğrenci
Cevabım A Şıkkıdır.
18:30:17
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
18:30:22
AI Öğretmen
Cevabınız doğru değil, size nedenini açıklayayım.
18:30:23
AI Öğretmen
Birinci cümlede "ince bir duyarlılık" ve "enfes bir dil" ifadeleri mecaz anlamlıdır çünkü burada "ince" ve "enfes" kelimeleri gerçek anlamlarının dışında, daha soyut ve duygusal anlamlar taşıyor.
18:30:25
AI Öğretmen
İkinci cümlede ise "gönlü titremek" ifadesi mecaz anlamlıdır; burada gerçek anlamda bir titreme değil, duygusal bir etkileşim anlatılmaktadır.
18:30:26
AI Öğretmen
Üçüncü ve dördüncü cümlelerde ise kelimeler gerçek anlamlarıyla kullanılmıştır, yani mecaz anlam yoktur.
18:30:26
AI Öğretmen
Bu yüzden mecaz anlam içermeyen cümleler III ve IV numaralı cümlelerdir.
18:30:28
AI Öğretmen
Örnek olarak, "ince" kelimesi bir kumaş için gerçek anlamıyla kullanılırsa fiziksel olarak ince demektir, ama burada duyarlılık için kullanıldığında mecaz anlamdadır.
18:30:29
AI Öğretmen
Bu tür ifadelerde kelimelerin anlamını bağlamdan çıkarabilmek önemlidir. Öğrenmeye devam ettikçe bu tür ayrımları yapmak daha kolay olacaktır.
18:30:29
AI Öğretmen
Bu nedenle doğru cevap III ve IV cümleleridir.
18:30:30
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
18:31:14
Öğrenci
Olur, devam edelim
18:31:15
💭 AI Öğretmen
Hemen devam ediyoruz
18:31:25
AI Öğretmen
Bu derste mecaz anlamın ne olduğunu, temel ve yan anlamlardan nasıl farklılaştığını öğrendik. "Burun", "ağız", "diş", "bağ" ve "okumak" gibi kelimelerin temel, yan ve mecaz anlamlarını örneklerle inceledik. Mecaz anlamın kelimenin gerçek anlamından tamamen uzaklaşıp soyut bir anlam kazanması olduğunu gördük. Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı?
18:31:58
Öğrenci
yok
18:32:04
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi