AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
10 November 2025, 17:13
Bitiş
Devam ediyor
Süre
5 dakika
Durum
Devam Ediyor

📜 Oturum Detayları

17:13:45
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
17:13:46
💭 AI Öğretmen
Hemen başlıyorum
17:13:46
Görsel
Görsel
17:13:49
AI Öğretmen
Genel anlamlı sözcükler, benzer özellikler taşıyan varlıkları veya kavramları kapsayan ve anlamı daha geniş olan ifadelerdir.
17:13:51
AI Öğretmen
Özel anlamlı sözcükler ise yalnızca belirli bir varlığı, kavramı ya da grubu anlatan ve kapsamı daha dar olan ifadelerdir.
17:13:52
AI Öğretmen
Bir sözcüğün genel ya da özel anlamda olması, onun hangi cümlede kullanıldığına bağlı olarak değişebilir.
17:13:53
AI Öğretmen
Genelden özele sıralama şöyle olabilir: Varlık daha genel bir kavramdır, sonra canlı, ardından bitki, onun ardından ağaç ve en sonunda çam gelir.
17:13:54
AI Öğretmen
Bu sıralamada her adımda kavram daha küçük ve özel bir hale gelir.
17:13:56
AI Öğretmen
Tersine, özelden genele sıralama ise şöyle olur: Çam’dan başlar, sonra ağaç, sonra bitki, daha sonra canlı ve en sonunda varlık olur.
17:13:57
AI Öğretmen
Bu sıralamada ise her adımda kavram daha genişler ve daha genel olur.
17:13:58
AI Öğretmen
Çam sözcüğü, ağaç sözcüğüne göre daha özeldir. Yani çam türü sadece ağaçlardan bir tanesidir.
17:13:59
AI Öğretmen
Ağaç ise bitki sözcüğüne göre daha özeldir. Çünkü ağaçlar bitkiler içinde yalnızca bir gruptur.
17:14:01
AI Öğretmen
Bir kelimenin genel ya da özel anlam kazanması, o kelimenin bulunduğu cümleye göre değişiklik gösterebilir.
17:14:02
AI Öğretmen
Örneğin, “Çocuk evin neşesidir.” cümlesindeki “çocuk” sözcüğü genel anlamı taşır, çünkü burada tüm çocuklar kastedilmektedir.
17:14:05
AI Öğretmen
Ancak, “Çocuk, sabaha kadar uyumadı.” cümlesinde “çocuk” sözcüğü özel anlamdadır, çünkü burada belli bir çocuktan bahsedilmektedir.
17:14:06
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladınız mı, yoksa bazı kısımlarda daha fazla açıklama ister misiniz?
17:15:25
Öğrenci
Anladım
17:15:28
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçelim
17:15:29
Görsel
Görsel
17:15:31
AI Öğretmen
Bir varlığın ya da kavramın sayılabilen veya ölçülebilen özellikleri varsa buna "nicel anlam" denir.
17:15:33
AI Öğretmen
Saymak ya da ölçmek mümkün değilse, yoruma açık bir özellik varsa buna da "nitel anlam" denir.
17:15:36
AI Öğretmen
Nicel anlam, nesnel yani herkes için aynı olan verilerle ilgilidir.
17:15:37
AI Öğretmen
Nitel anlam ise kişisel yorumlara ve değerlendirmelere açıktır.
17:15:38
AI Öğretmen
Mesela, bir odadaki sandalye sayısı sayılabilir, bu yüzden niceldir.
17:15:40
AI Öğretmen
Aynı odanın konforu ise herkesin farklı hissedebileceği bir şey olduğu için nitel bir özelliktir.
17:15:41
AI Öğretmen
"Son baktığımız evin salonu oldukça dardı." cümlesinde "dar" kelimesi, ölçülebileceği için nicel anlamda kullanılmıştır.
17:15:43
AI Öğretmen
"Bu dar bakış açısıyla kendine zarar veriyorsun." cümlesinde ise "dar" kelimesi ölçülemeyen bir düşünce biçimini anlatır ve nitel anlam taşır.
17:15:45
AI Öğretmen
"Bahçeye derin bir kuyu kazdılar." cümlesinde "derin" kelimesi ölçülebilir olduğu için nicel anlamda kullanılmıştır.
17:15:47
AI Öğretmen
"Derin düşüncelere dalıp gidiyordum." cümlesinde ise "derin" ölçülemeyen, yoğun bir duyguyu anlatır, bu da niteldir.
17:15:49
AI Öğretmen
"Büyük lokma ye" cümlesinde "büyük" kelimesi fiziksel olarak ölçülebileceği için nicel anlamdadır.
17:15:50
AI Öğretmen
"Büyük konuşma" cümlesinde ise "büyük" ölçülemeyen bir davranışı anlatır, bu yüzden nitel anlam taşır.
17:15:51
AI Öğretmen
Anlattığım bu kısım senin için anlaşılır oldu mu?
17:16:47
Öğrenci
Anladım
17:16:49
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçelim
17:16:49
Görsel
Görsel
17:16:53
AI Öğretmen
Somut anlamlı sözcükler, duyu organlarımızdan biriyle algılayabildiğimiz yani görebildiğimiz, dokunabildiğimiz, işitebildiğimiz veya tadabildiğimiz varlıkları anlatır.
17:16:55
AI Öğretmen
Yani bir nesneyi gözümüzle görebiliyorsak, elimizle tutabiliyorsak ya da kulağımızla duyabiliyorsak, bu nesneye ait olan sözcük somut anlamlı olur.
17:16:56
AI Öğretmen
Örneğin masa, kalem, elma, kedi kelimeleri, varlıkları duyu organlarımızla algılayabildiğimiz için somut anlamlıdır.
17:16:58
AI Öğretmen
Soyut anlamlı sözcükler ise duyu organlarımızla algılayamadığımız, sadece düşünerek kavrayabildiğimiz kavramları ifade eder.
17:17:00
AI Öğretmen
Yani korku, endişe, cesaret, sevgi gibi duyguları gözümüzle göremeyiz, dokunamayız ya da tadamayız, bunları sadece hissedebiliriz.
17:17:02
AI Öğretmen
Genellikle somut bir sözcüğün sonuna "-lık" veya "-lik" eki getirildiğinde, bu sözcük soyut bir kavrama dönüşür.
17:17:03
AI Öğretmen
Örneğin insan kelimesi somuttur ama insanlık dendiğinde artık bir kavramı, yani soyut bir anlamı ifade eder.
17:17:04
AI Öğretmen
Anne kelimesi de somuttur fakat annelik dediğimizde, bu da artık bir kavram olur ve soyut anlam taşır.
17:17:05
AI Öğretmen
Somut ve soyut anlamlı sözcükler konusunu anladın mı?
17:18:46
Öğrenci
Anladım Hocam.
17:18:48
💭 AI Öğretmen
Şimdi sonraki konuya geçelim
17:18:51
AI Öğretmen
Bu derste genel ve özel anlamlı sözcükler, nicel ve nitel anlamlar ile somut ve soyut anlamlı sözcükler konularını işledik. Her bir kavramın ne anlama geldiğini ve örneklerle nasıl kullanıldığını gördük. Anlamakta zorlandığın ya da sormak istediğin bir şey var mı?