← Ana Rapor / BERRA TUĞBA GÜNEŞ / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
10 December 2025, 15:52
Bitiş
10 December 2025, 16:04
Süre
12 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

15:52:24
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
15:52:25
💭 AI Öğretmen
Peki, başlayalım
15:52:25
Görsel
Görsel
15:52:27
AI Öğretmen
Beş duyu organımız; görme, işitme, dokunma, tatma ve koklama duyularımızdır.
15:52:28
AI Öğretmen
Eğer bir varlığı bu duyu organlarımızdan en az biriyle algılayabiliyorsak, o varlığı anlatan sözcükler somut anlamlıdır.
15:52:30
AI Öğretmen
Örneğin masa, kalem, sıcak, acı, hava gibi sözcükler somut anlamlı sözcüklerdir çünkü onları bir şekilde hissedebiliriz.
15:52:31
AI Öğretmen
Ama beş duyu organımızla hissedemediğimiz, sadece hayalimizde veya duygularımızda olan kavramlar soyut anlamlıdır.
15:52:33
AI Öğretmen
Mutluluk, korku, özlem, endişe kelimeleri soyut anlamlıdır çünkü onları göremeyiz, dokunamayız, duyamayız, tadamayız veya koklayamayız.
15:52:36
AI Öğretmen
Bir sözcük, kullanıldığı cümleye göre bazen somut bazen de soyut anlamda kullanılabilir.
15:52:38
AI Öğretmen
Bazı somut anlamlı kelimeler “-lık” eki alınca soyut bir anlam kazanır.
15:52:41
AI Öğretmen
Mesela “anne” kelimesi somutken, “annelik” kelimesi soyut anlam kazanır.
15:52:42
AI Öğretmen
Aynı şekilde, “insan” kelimesi somutken, “insanlık” kelimesi soyut anlamlı olur.
15:52:43
AI Öğretmen
Bu açıklamayı anladın mı?
15:53:28
Öğrenci
Anladım
15:53:29
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçelim
15:53:30
Görsel
Görsel
15:53:32
AI Öğretmen
Aynı türe ait varlıkların hepsini içine alan sözcüklere genel anlamlı sözcükler denir.
15:53:33
AI Öğretmen
Sadece tek bir varlığı gösteren sözcüklere ise özel anlamlı sözcükler denir.
15:53:35
AI Öğretmen
Genel sözcükten özel sözcüğe geçildiğinde, kapsanan varlıkların sayısı azalır.
15:53:37
AI Öğretmen
Bunu bir zincir gibi düşünebiliriz: "Bitki" çok genel bir ifadedir, "Ağaç" bu bitkilerin bir kısmını, "Çam" ağaçların bir kısmını, "Kızıl Çam" ise tek bir türü belirtir.
15:53:38
AI Öğretmen
Cümledeki kullanıma göre bir sözcük, bazen genel anlamda bazen de özel anlamda kullanılabilir.
15:53:41
AI Öğretmen
"Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır." cümlesinde 'mektup' sözcüğü, tüm mektupları kapsayan yani genel anlamda kullanılmıştır.
15:53:43
AI Öğretmen
"Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı." cümlesinde ise 'mektup' sözcüğü belirli bir mektubu işaret ettiği için özel anlamlıdır.
15:53:44
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için anlaşılır oldu mu?
15:54:26
Öğrenci
Genel anlamlı sözcüklerle özel anlamlı sözcüklerin farkı nedir?
15:54:29
💭 AI Öğretmen
Güzel soru, düşünüyorum
15:54:31
AI Öğretmen
Genel anlamlı sözcükler, aynı türe ait varlıkların tamamını kapsar; örneğin "bitki" sözcüğü tüm bitkileri ifade eder.
15:54:32
AI Öğretmen
Özel anlamlı sözcükler ise sadece tek bir varlığı belirtir; mesela "kızıl çam" belirli bir ağaç türünü gösterir.
15:54:33
AI Öğretmen
Genelden özele doğru gidildikçe kapsanan varlık sayısı azalır ve anlam daha özelleşir.
15:54:34
AI Öğretmen
Cümledeki kullanımına göre bir sözcük hem genel hem özel anlam taşıyabilir.
15:54:35
AI Öğretmen
Bu açıklama senin için net oldu mu?
15:55:02
Öğrenci
Anladım
15:55:05
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soruya geçiyoruz
15:55:05
❓ Soru basic
Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?
15:55:18
Öğrenci
Bir ipucu verir misiniz hocam?
15:55:19
💭 AI Öğretmen
Bir bakalım
15:55:22
AI Öğretmen
“Ağaç” sözcüğünün genel anlamda kullanıldığı cümleyi bulmak için, sözcüğün cümlede tek bir ağacı mı yoksa tüm ağaçları mı ifade ettiğini düşünelim.
15:55:25
AI Öğretmen
Bir cümlede “ağaç” sözcüğü, tüm ağaçları kapsayan genel bir anlamda kullanıldığında, bu cümle genellikle daha soyut ve genelleyici olur. Sence hangi cümle böyle bir genelleme yapıyor?
15:55:29
AI Öğretmen
Bu cümlelerde “ağaç” sözcüğünün hangi anlamda kullanıldığını anlamak için, cümlenin bağlamındaki sözcükler ve anlatım tarzı hakkında ne düşünebiliriz?
15:56:26
Öğrenci
Cevabım B Şıkkıdır.
15:56:26
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
15:56:34
AI Öğretmen
Cevabınız doğru değil, çünkü B şıkkındaki "ağacın" ifadesi belirli, tek bir ağacı anlatıyor.
15:56:35
AI Öğretmen
Genel anlam, bir sözcüğün türünün tamamını ifade etmesidir; yani sadece bir tane değil, o türdeki tüm varlıkları kapsar.
15:56:37
AI Öğretmen
C şıkkında "Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur." diyerek tüm ağaçlardan bahsediyor, bu yüzden genel anlamda kullanılmıştır.
15:56:39
AI Öğretmen
Muhtemelen tekil sözcük gördüğünüz için B şıkkını seçtiniz, ama burada önemli olan sözcüğün genel mi yoksa özel mi kullanıldığıdır.
15:56:41
AI Öğretmen
Örnek olarak "Kedi evcil bir hayvandır." cümlesi kedilerin tamamını anlatır, ama "Kedim uyuyor." cümlesi sadece bir kediyi anlatır.
15:56:43
AI Öğretmen
Bu yüzden doğru cevap C şıkkıdır.
15:56:43
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
15:57:14
Öğrenci
Olur, devam edelim
15:57:15
💭 AI Öğretmen
Devam edelim o halde
15:57:22
Görsel
Görsel
15:57:25
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcükler, sayı ile ya da ölçüyle ifade edilebilen, yani miktarı belli olan özellikleri anlatmak için kullanılır.
15:57:26
AI Öğretmen
Nitel anlamlı sözcükler ise bir şeyin kalitesini, nasıl olduğunu, yani ölçülemeyen, sayılamayan özellikleri anlatmak için kullanılır.
15:57:28
AI Öğretmen
Bir kelime, hangi cümlede geçtiğine göre nicel de nitel de olabilir, yani bazen ölçülebilir bir anlamda, bazen de ölçülemeyen bir anlamda kullanılabilir.
15:57:30
AI Öğretmen
Mesela, "Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı" cümlesinde "yakın" kelimesi ölçülebilir bir mesafeyi anlatır, yani niceldir.
15:57:31
AI Öğretmen
Aynı kelimeyle "Onlar çok yakın arkadaşlardı" dediğimizde ise "yakın" burada insanların birbiriyle olan dostluğunu anlatır, yani nitel olur.
15:57:32
AI Öğretmen
Bir başka örnekle, "İyi bir insana benziyor" denirse bu kişinin nasıl biri olduğunu, yani niteliğini anlatır.
15:57:34
AI Öğretmen
Ama "İyi para kazanıyor" cümlesinde "iyi" miktar olarak çok para kazanmak anlamında, yani nicel bir anlam taşır.
15:57:35
AI Öğretmen
"Derin düşüncelere dalmıştı" cümlesindeki "derin" kelimesi burada düşüncelerin karmaşıklığını, yani niteliğini anlatır.
15:57:37
AI Öğretmen
"Suyun derinliği istediği gibi değildi" cümlesindeki "derinlik" ise ölçülebilen bir özelliktir ve niceldir.
15:57:39
AI Öğretmen
"Yüksek makamlarda tanıdığı vardı" cümlesinde "yüksek" kelimesi mevki olarak değeri, prestiji ifade ediyor, yani nitel anlamlıdır.
15:57:41
AI Öğretmen
Ama "Yüksek bir bina yapmaya karar verdi" dediğimizde "yüksek", binanın boyunun ölçülebileceği bir özelliktir ve nicel anlamlı olur.
15:57:41
AI Öğretmen
Nicel ve nitel anlamlı sözcükler konusunu anladın mı?
16:00:14
Öğrenci
Anladın mı? Bir şey soracaktım ben. Hani sen demiştin ya şey diye burada, hemen söylüyorum bir dakika. Üç sokakta birbirine çok yakın evler vardı. Yakın kelimesi ölçülemez ki.
16:00:19
💭 AI Öğretmen
Düşünüyorum, hemen cevaplıyorum
16:00:22
AI Öğretmen
“Yakın” kelimesi burada mesafe anlamında kullanılmış ve mesafeyi ölçmek mümkündür, örneğin metreyle ölçebiliriz.
16:00:24
AI Öğretmen
Bu yüzden “Üç sokakta birbirine çok yakın evler vardı.” cümlesindeki “yakın” kelimesi nicel anlam taşır.
16:00:25
AI Öğretmen
Senin düşündüğün gibi “ölçülemez” değil, çünkü mesafe somut ve ölçülebilir bir kavramdır.
16:00:27
AI Öğretmen
Diğer yandan “Onlar çok yakın arkadaşlardı.” cümlesindeki “yakın” ise dostluk ilişkisini anlatır ve ölçülemez, bu yüzden nitel anlamlıdır.
16:00:29
AI Öğretmen
Bu açıklama sana yardımcı oldu mu?
16:02:49
Öğrenci
düşündün mü
16:02:53
💭 AI Öğretmen
Biraz daha düşünelim
16:02:57
AI Öğretmen
Bu cevap, mevcut konuyla ilgili değil ve ders içeriğiyle alakasız görünüyor. Lütfen derse odaklanalım ve konuyla ilgili sorulara devam edelim.
16:02:57
AI Öğretmen
Derse devam etmeye hazır mısın?
16:03:24
Öğrenci
Anladım
16:03:26
💭 AI Öğretmen
Haydi devam edelim
16:03:32
AI Öğretmen
Bu derste somut ve soyut anlamlı sözcükleri, genel ve özel anlamlı sözcükleri ve nicel ile nitel anlamlı sözcükleri öğrendik. Somut sözcüklerin beş duyu organıyla algılanabildiğini, soyut sözcüklerin ise algılanamadığını konuştuk. Ayrıca genel anlamlı sözcüklerin bir türün tamamını kapsadığını, özel anlamlıların ise tek bir varlığı belirttiğini gördük. Nicel anlamlı sözcüklerin ölçülebilir ve sayılabilir özellikleri, nitel anlamlıların ise ölçülemeyen, sayılamayan özellikleri ifade ettiğini öğrendik. Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı? Eğer yoksa dersi burada sonlandırabiliriz.
16:04:21
Öğrenci
sorum yok
16:04:26
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi