AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
12 February 2026, 19:25
Bitiş
Devam ediyor
Süre
43 dakika
Durum
Devam Ediyor

📜 Oturum Detayları

19:26:32
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
19:26:33
💭 AI Öğretmen
Harika, başlayalım
19:26:33
Görsel
Görsel
19:26:36
AI Öğretmen
Yazım (İmla) Kuralları, yazarken kelimeleri doğru ve güzel bir biçimde kullanmamızı sağlayan kurallardır.
19:26:36
AI Öğretmen
Bu kurallar sayesinde, yazdığımız yazının anlamı okuyan kişiye doğru bir şekilde aktarılır.
19:26:37
AI Öğretmen
Yazım kuralları, anlatımın daha anlaşılır olmasına, yani yazının daha kolay anlaşılmasına yardımcı olur.
19:26:38
AI Öğretmen
Yazım kurallarına uygun olarak yazılan metinler daha düzenli ve tertipli görünür.
19:26:39
AI Öğretmen
Bu düzenli görünüm, metnin okunmasını da kolaylaştırır ve okuyucuyu yormaz.
19:26:39
AI Öğretmen
Bu nedenle yazılı anlatımda, kelimelerin nasıl yazıldığına mutlaka dikkat edilmesi gerekir.
19:26:40
AI Öğretmen
Ayrıca metnin genel düzenine, yani yazının bütün hâline de özen gösterilmelidir.
19:26:42
AI Öğretmen
Yazım kurallarına uymak, hem anlamı doğru vermek hem de metni daha okunabilir yapmak için gereklidir.
19:26:43
AI Öğretmen
Yazım kuralları hakkında anlattıklarımı anladın mı?
19:27:28
Öğrenci
Anladım
19:27:32
💭 AI Öğretmen
Güzel, şimdi devam edelim
19:27:32
❓ Soru basic
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımı ile ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?
19:28:24
Öğrenci
Cevabım D Şıkkıdır.
19:28:24
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
19:28:29
AI Öğretmen
Cevabın yanlış; yanlış kullanılan cümle D değil, C şıkkındadır: “Sabah sporunun ardından Güneş'in doğuşunu izledik.”
19:28:31
AI Öğretmen
Burada “güneş” kelimesi bir gök cismi olarak terim anlamında değil, günlük anlamıyla kullanıldığı için küçük harfle “güneşin” şeklinde yazılmalıdır.
19:28:32
AI Öğretmen
Muhtemelen “Yusuf Öğretmen”deki “Öğretmen” kelimesinin büyük yazılmasından şüphelendin; ancak kişi adlarından önce ya da sonra gelen unvan ve meslek adları büyük harfle yazılır. Dolayısıyla doğru cevap C şıkkıdır.
19:28:33
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
19:29:08
Öğrenci
Olur, devam edelim
19:29:09
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam edelim
19:29:18
Görsel
Görsel
19:29:20
AI Öğretmen
Büyük harf kullanımı, yazıda anlamın doğru kurulması için temel bir yazım kuralıdır.
19:29:21
AI Öğretmen
Cümlelerin başında yer alan ilk kelimenin ilk harfi her zaman büyük yazılır.
19:29:22
AI Öğretmen
Örneğin “Seni seviyorum.” cümlesinde “Seni” kelimesi büyük harfle başlar.
19:29:23
AI Öğretmen
“Bugün hava güneşli.” cümlesinde de “Bugün” kelimesinin baş harfi büyük yazılır.
19:29:23
AI Öğretmen
Kişi adları ve soyadları da büyük harfle yazılır.
19:29:25
AI Öğretmen
Örneğin “Mustafa Kemal Atatürk” ifadesindeki “Mustafa”, “Kemal” ve “Atatürk” kelimelerinin ilk harfleri büyüktür.
19:29:26
AI Öğretmen
Kişi adlarından önce veya sonra gelen unvanlar, meslek adları ve lakaplar da büyük harfle başlatılır.
19:29:27
AI Öğretmen
Örneğin “Avukat Öğe Hanım” ifadesinde “Avukat” ve “Hanım” kelimeleri büyük harfle başlar.
19:29:29
AI Öğretmen
“Gazi Mustafa Kemal” örneğinde ise “Gazi”, “Mustafa” ve “Kemal” kelimelerinin baş harfleri büyük yazılır.
19:29:30
AI Öğretmen
Bu kısmı anladın mı?
19:30:12
Öğrenci
Anladım hocam.
19:30:15
💭 AI Öğretmen
Hadi devam edelim
19:30:15
❓ Soru medium
Bir kişinin adıyla birlikte kullanılan unvan veya meslek adlarının da neden büyük harfle başlaması gerektiğini metindeki kuralları birleştirerek açıklayınız.
19:31:05
Öğrenci
Bir ipucu verir misiniz hocam?
19:31:09
💭 AI Öğretmen
Bir bakalım şimdi
19:31:12
AI Öğretmen
Bir kişinin adıyla birlikte kullanılan unvan veya meslek adlarının büyük harfle yazılması gerektiğini düşünürken, bu unvanların veya meslek adlarının o kişi için ne anlama geldiğini nasıl açıklarsın?
19:31:14
AI Öğretmen
Bir unvan ya da meslek adı, genel bir isimken kişi adıyla birlikte kullanıldığında nasıl bir değişiklik olur? Bu değişiklik yazım kurallarını nasıl etkiler?
19:31:14
AI Öğretmen
Kişi adları neden her zaman büyük harfle yazılır? Unvan veya meslek adlarının da aynı şekilde yazılmasının anlamı ne olabilir?
19:36:07
Öğrenci
Cevabım: o ismi nitelediği için
19:36:08
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
19:36:13
AI Öğretmen
Cevabın ne yazık ki eksik ve bu yüzden yanlış kabul edilir; sadece “o ismi nitelediği için” demen açıklama için yeterli değil.
19:36:16
AI Öğretmen
Doğru cevap: Metinde, kişi adları ve soyadlarının büyük harfle yazıldığı belirtilmektedir. Bir unvan veya meslek adı (örneğin “Avukat” ya da “Gazi”) bir kişi adıyla birlikte kullanıldığında, bu unvan artık genel bir meslek adı olmaktan çıkar, o kişiye özel bir sıfat hâline gelir ve adın bir parçası sayılır; bu yüzden büyük harfle başlar.
19:36:19
AI Öğretmen
Burada asıl kural, kişi adıyla birleşen unvanın “özel isim”e dâhil olmasıdır; yani sadece nitelemek yetmez, özel ad grubunun parçası hâline gelir. Muhtemel karışıklık, unvanın her geçtiği yerde değil, sadece belirli bir kişi adıyla birlikte kullanıldığında büyük harfle yazıldığını gözden kaçırmandan kaynaklanıyor olabilir.
19:36:19
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
19:37:09
Öğrenci
Olur, devam edelim
19:37:10
💭 AI Öğretmen
Pekala devam edelim
19:37:15
Görsel
Görsel
19:37:17
AI Öğretmen
Kurum ve kuruluş adlarının her kelimesi büyük harfle yazılır.
19:37:18
AI Öğretmen
Yani bu tür isimlerde sadece ilk kelime değil, içindeki bütün kelimeler büyük harfle başlar.
19:37:19
AI Öğretmen
Örneğin Türk Tarih Kurumu adında “Türk”, “Tarih” ve “Kurumu” kelimelerinin hepsi büyük harfle yazılır.
19:37:20
AI Öğretmen
Aynı şekilde Ziraat Bankası adında da “Ziraat” ve “Bankası” kelimeleri büyük harfle başlar.
19:37:21
AI Öğretmen
Gezegen ve yıldız adları da büyük harfle başlar.
19:37:22
AI Öğretmen
Buna Satürn ve Venüs örnek olarak verilebilir; bu isimlerin ilk harfi büyük yazılır.
19:37:23
AI Öğretmen
“Dünya, güneş, ay” kelimeleri coğrafi terim olarak kullanıldığında büyük harfle yazılır.
19:37:25
AI Öğretmen
Bu kelimeler normal, günlük anlamlarında kullanıldığında ise küçük harfle yazılır.
19:37:26
AI Öğretmen
Yer adları, yani kıta, ülke, bölge, il, ilçe, köy gibi adlar büyük harfle başlar.
19:37:27
AI Öğretmen
Örneğin Amerika bir ülke adı olduğu için büyük harfle yazılır.
19:37:28
AI Öğretmen
Marmara Bölgesi ifadesinde hem “Marmara” hem de “Bölgesi” kelimeleri büyük harfle başlar.
19:37:29
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için anlaşılır oldu mu?
19:38:31
Öğrenci
Anladım
19:38:34
💭 AI Öğretmen
Pekala, devam
19:38:34
❓ Soru medium
"Dünya, güneş, ay" kelimelerinin yazımında neden bazen büyük harf, bazen ise küçük harf kullanıldığını her bir durum için birer örnek cümle kurarak açıklayınız.
19:43:55
Öğrenci
Cevabım: özel anlamda kullanıldığında büyük harfle yazılır,genel anlam da kullanılırsa küçük harfle başar
19:43:56
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
19:44:00
AI Öğretmen
Cevabın kısmen doğru ama eksik; doğru kuralı söylemişsin, ancak soru her durum için örnek cümle de istiyor.
19:44:04
AI Öğretmen
Doğru cevap: Bu kelimeler gezegen / gök cismi adı olarak kullanıldığında büyük harfle, genel ya da mecaz anlamda kullanıldığında küçük harfle yazılır. Örneğin: “Dünya Güneş’in etrafında döner.” (özel ad, büyük harf) ve “Bu benim için bambaşka bir dünya.” / “Bu ay çok yoruldum.” (genel, mecaz anlam, küçük harf).
19:44:06
AI Öğretmen
Muhtemel karışıklık, sadece “özel anlam–genel anlam” ayrımını yazmanın yeterli olduğunu sanman; oysa yazım kurallarında hem kuralı hem de kullanım örneklerini göstermek gerekir. Dolayısıyla doğru cevap, kural açıklamasıyla birlikte bu tür örnek cümleler vermektir.
19:44:06
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
19:44:48
Öğrenci
Olur, devam edelim
19:44:51
💭 AI Öğretmen
Hmm
19:45:04
Görsel
Görsel
19:45:07
AI Öğretmen
Millet, dil ve din adları cümlede geçerken her zaman büyük harfle başlar.
19:45:08
AI Öğretmen
Örneğin, “Türk” bir milleti, “Fransızca” ise bir dili anlattığı için baş harfleri büyük yazılır.
19:45:09
AI Öğretmen
Millî ve dinî bayram adlarında geçen her kelimenin baş harfi büyük yazılır.
19:45:10
AI Öğretmen
Bu yüzden “Kurban Bayramı” ve “Zafer Bayramı” yazarken hem “Kurban” hem “Bayramı”, hem de “Zafer” ve “Bayramı” kelimeleri büyük harfle başlar.
19:45:11
AI Öğretmen
Şiirlerde her dizenin ilk kelimesi daima büyük harfle başlatılır.
19:45:12
AI Öğretmen
Yani şiirde her satırın başındaki ilk kelimenin baş harfi büyük yazılır.
19:45:12
AI Öğretmen
Kitap, dergi, gazete ve sanat eseri adlarında da her kelimenin baş harfi büyük yazılır.
19:45:14
AI Öğretmen
Bu yüzden “Bilim Çocuk” dergisinin adında hem “Bilim” hem “Çocuk”, “İnci Küpeli Kız” tablosunun adında da “İnci”, “Küpeli” ve “Kız” kelimelerinin baş harfleri büyük yazılır.
19:45:15
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı?
19:46:18
Öğrenci
Anladım
19:46:21
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam edelim
19:46:21
❓ Soru medium
Hem "Kurban Bayramı" gibi özel gün adlarının hem de "İnci Küpeli Kız" gibi sanat eseri adlarının her kelimesinin büyük harfle yazılmasının arkasındaki ortak sebep ne olabilir?
19:54:20
Öğrenci
Cevabım: iki veya daha fazla kelimenin yanyana gelerek bir bayramı ve bir eseri belirttiği için baş harfi büyük harfle yazılır
19:54:20
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
19:54:30
AI Öğretmen
Aynen böyle, çok güzel ifade etmişsin; özel bir bayramı ve sanat eserini tam olarak belirtikleri için bu kelime grupları “özel ad” sayılır ve her kelimenin baş harfi büyük yazılır. Yani önemli olan, birden fazla kelimenin birlikte tek ve belirli bir varlığı/kavramı adlandırmasıdır.
19:54:32
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru açıklama şudur: Her iki durumda da kelimelerin büyük harfle yazılmasının ortak sebebi, bu isimlerin tek bir varlığı veya kavramı belirten özel adlar olmalarıdır.
19:54:32
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
19:55:07
Öğrenci
Olur, devam edelim
19:55:08
💭 AI Öğretmen
Hemen devam ediyorum
19:55:16
Görsel
Görsel
19:55:18
AI Öğretmen
Özel adlar, yani şehir, ülke, bölge, kurum adı gibi özel isimler her zaman büyük harfle başlar.
19:55:19
AI Öğretmen
Bu yüzden “İstanbul”, “Türkiye”, “Ege”, “Türk Hava Yolları” gibi adların ilk harfi büyük yazılır.
19:55:20
AI Öğretmen
Özel adların çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılır.
19:55:22
AI Öğretmen
Yani “Dubai'de” yazarken “Dubai” özel ad, “-de” ek olduğu için araya kesme işareti konur.
19:55:23
AI Öğretmen
Aynı şekilde “Uludağ'a” kelimesinde de “Uludağ” özel ad, “-a” yönelme eki olduğu için kesme işaretiyle ayrılır.
19:55:24
AI Öğretmen
Bir özel ada getirilen yapım eki ise kesme işaretiyle ayrılmaz, kelimeye bitişik yazılır.
19:55:25
AI Öğretmen
Özellikle yer adlarından türetilen sıfat eklerinde bu durum görülür.
19:55:27
AI Öğretmen
Mesela “Çanakkaleli” kelimesinde “Çanakkale” özel ad, “-li” yapım ekiyle birleşmiş ve araya kesme işareti konmamıştır.
19:55:27
AI Öğretmen
Bir özel adın önüne gelen ve onu niteleyen sözcük, eğer özel adın parçası değilse, küçük harfle yazılır.
19:55:28
AI Öğretmen
Ancak bazı ifadelerde bu niteleyici kelime de özel adın parçası sayılabilir.
19:55:29
AI Öğretmen
“İç Anadolu Bölgesi” sözünde “İç” ve “Anadolu” özel adın parçaları olduğu için büyük harfle yazılır.
19:55:30
AI Öğretmen
Burada “Bölgesi” kelimesi de özel adın parçası olarak kabul edildiği için büyük harfle başlar.
19:55:31
AI Öğretmen
Cins isimler ise özel ad olmadığı için küçük harfle başlar.
19:55:32
AI Öğretmen
Bu nedenle “boncuklardan” kelimesi cins isim olduğu için küçük harfle yazılır.
19:55:33
AI Öğretmen
Özel adların yazımı ile ilgili anlattıklarımı anladın mı?
19:56:36
Öğrenci
Anladım
19:56:39
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam edelim
19:56:39
❓ Soru medium
Özel adlara gelen "Çanakkaleli" kelimesindeki gibi yapım ekleriyle "Dubai'de" kelimesindeki gibi çekim eklerinin yazılışı arasında nasıl bir kural farkı vardır? Açıklayınız.
20:00:33
Öğrenci
Cevabım: bir özel ada getirilen yapım eki ise kesme işareti ile ayrılmaz
20:00:34
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
20:00:38
AI Öğretmen
Cevabın eksik, bu yüzden tam olarak doğru değil.
20:00:40
AI Öğretmen
Doğru cevap: Özel ada gelen yapım ekleri (Çanakkaleli) kesmeyle ayrılmaz ve bitişik yazılır, çekim ekleri ise (Dubai'de) kesme işaretiyle ayrılır.
20:00:41
AI Öğretmen
Burada temel kural, yapım ekinin yeni bir kelime türetmesi ve bu yüzden özel adla kaynaşarak yazılması; çekim ekinin ise sadece hâl bildirmesi ve kesmeyle ayrılmasıdır.
20:00:43
AI Öğretmen
Muhtemel karışıklık, “özele gelen her ek bitişik yazılır” sanmandan kaynaklanıyor; oysa sadece yapım ekleri bitişik, çekim ekleri kesmeyle ayrılır.
20:00:43
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
20:01:19
Öğrenci
Olur, devam edelim
20:01:22
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam edelim
20:01:31
Görsel
Görsel
20:01:34
AI Öğretmen
Birden fazla kelimeden oluşan sayılar ayrı yazılır, yani “on iki”, “yirmi yedi” gibi sayı ifadeleri bitişik değil, iki kelime hâlinde yazılır.
20:01:35
AI Öğretmen
Sıra sayıları hem yazıyla hem de rakamla gösterilebilir; örneğin “sekizinci” şeklinde yazıyla ya da “8.” şeklinde rakamla yazmak mümkündür.
20:01:38
AI Öğretmen
Tarihlerde gün ve ay adları, eğer belirli bir tarihi bildiriyorsa büyük harfle başlar; “29 Ekim 1923’te Cumhuriyet ilan edildi.” cümlesinde olduğu gibi “Ekim” büyük harfle yazılır.
20:01:40
AI Öğretmen
Eğer gün ve ay adı belirli bir tarih bildirmiyorsa küçük harfle yazılır; “Okullar ekim ayında tatile girecek.” cümlesinde “ekim” belli bir günü göstermediği için küçük harfle yazılır.
20:01:42
AI Öğretmen
Kısaltmalar, özellikle kurum ve ülke adlarında, genellikle her kelimenin ilk harfi alınarak ve tamamı büyük harfle yazılarak oluşturulur; buna “TDK”, “TBMM” örnek verilebilir.
20:01:43
AI Öğretmen
Büyük harfli kısaltmalara gelen ekler, kısaltmanın okunuşuna göre yazılır ve bu ekler kesme işaretiyle ayrılır; “TDK’nin” örneğinde olduğu gibi ek, kesme işaretinden sonra getirilir.
20:01:45
AI Öğretmen
Küçük harfli kısaltmalara gelen ekler ise kelimenin okunuşuna göre yazılır; “kg’dan”, “cm’nin” örneklerinde ekler, bu kısaltmalar nasıl okunuyorsa ona göre yazılmıştır.
20:01:46
AI Öğretmen
Anlattığım kısımları anladın mı?
20:02:58
Öğrenci
Anladım
20:03:04
💭 AI Öğretmen
Pekala, devam edelim
20:03:05
❓ Soru medium
'TDK'nin' ve 'kg'dan' kısaltmalarına getirilen eklerin yazılışları neden birbirinden farklıdır? Bu farklılığın kuralını açıklayınız.
20:07:33
Öğrenci
Cevabım: tdk kurum adı olduğu için daima büyük yazılırlar kg ise kurum adı ülke adı eya şehir adı olmadığı için küçük yazılır
20:07:34
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
20:07:40
AI Öğretmen
Cevabın ne yazık ki tam doğru değil.
20:07:45
AI Öğretmen
Doğru cevap: Fark, büyük harfli kısaltmalarla (TDK) küçük harfli kısaltmalara (kg) ek getirilirken farklı kurallar uygulanmasından kaynaklanır; TDK’ye ek getirilirken kısaltmanın harflerinin okunuşu (Te-De-Ke) esas alınır ve ek kesmeyle ayrılır (TDK’nin), kg’ye ise kelimenin okunuşu yani “kilogram” esas alınır ve ek “kilogramdan”daki gibi yazılır (kg'dan).
20:07:48
AI Öğretmen
Kısaca, TDK’de ek, harflerin tek tek okunuşuna göre; kg’de ise kısaltmanın temsil ettiği kelimenin (kilogram) okunuşuna göre yazılır. Senin cevabındaki olası yanlış anlama, farkın sadece özel ad–cins ad (kurum adı olup olmaması) ile ilgili olduğunu sanmandan kaynaklanıyor.
20:07:48
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
20:08:31
Öğrenci
Olur, devam edelim
20:08:32
💭 AI Öğretmen
Peki, devam edelim
20:08:43
Görsel
Görsel
20:08:47
AI Öğretmen
Türkçede yazımı en sık karıştırılan konuların başında “-de/-da” ve “ki” kullanımı gelir.
20:08:48
AI Öğretmen
Bu karışıklık genellikle aynı biçimde görünen yapıların bazen sözcük, bazen de ek olarak görev yapmasından kaynaklanır.
20:08:48
AI Öğretmen
Yazımda doğru biçimi belirlemek için bu yapıların cümlede hangi anlamı verdiğine ve kelimeyle nasıl kullanıldığına dikkat edilir.
20:08:49
AI Öğretmen
Bu başlık altında “-de/-da” ile “ki”nin sözcük veya ek olmasına göre yazımının farklılaştığı ele alınır.
20:08:50
AI Öğretmen
Bu konuda anlattıklarımı anladın mı?
20:09:19
Öğrenci
Anladım
20:09:21
💭 AI Öğretmen
Güzel, devam edelim
20:09:22
❓ Soru medium
“-de/-da” ve “ki” yapılarının yazımında neden sık sık karışıklık yaşandığını, bu yapıların cümle içindeki görevlerini düşünerek açıklayınız.