← Ana Rapor / ELA GÜLER / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
08 December 2025, 15:22
Bitiş
08 December 2025, 15:28
Süre
6 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

15:22:28
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
15:22:29
💭 AI Öğretmen
Hemen başlıyoruz
15:22:29
Görsel
Görsel
15:22:32
AI Öğretmen
Beş duyu organımızdan biri ya da birkaçıyla hissedebildiğimiz varlıkları anlatan sözcüklere somut anlamlı sözcükler denir.
15:22:33
AI Öğretmen
Yani bir şeyi gözümüzle görebiliyor, kulağımızla duyabiliyor, burnumuzla koklayabiliyor, dilimizle tadabiliyor ya da dokunabiliyorsak, o şey somuttur.
15:22:34
AI Öğretmen
Örneğin masa, kalem, sıcak, acı ve hava kelimeleri somut anlamlıdır.
15:22:35
AI Öğretmen
Eğer bir varlığı, olayı ya da kavramı hiçbir duyu organımızla algılayamıyorsak, onu anlatan sözcük soyut anlamlıdır.
15:22:37
AI Öğretmen
Mutluluk, korku, özlem ve endişe kelimeleri soyut anlamlıdır çünkü hissetmek dışında onları göremeyiz, dokunamayız veya başka bir duyu organımızla algılayamayız.
15:22:38
AI Öğretmen
Bir kelime, kullanıldığı cümleye göre hem somut hem de soyut anlamda kullanılabilir.
15:22:39
AI Öğretmen
Ayrıca bazı somut anlamlı sözcüklere "-lık" eki eklendiğinde, o sözcük soyut anlam kazanabilir.
15:22:41
AI Öğretmen
Mesela "anne" kelimesi somuttur ama "annelik" dediğimizde bu bir kavram olur ve soyutlaşır.
15:22:42
AI Öğretmen
Aynı şekilde "insan" kelimesi somuttur fakat "insanlık" kelimesi bir kavramı ifade ettiği için soyut olur.
15:22:43
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için anlaşılır oldu mu?
15:23:38
Öğrenci
Anladım
15:23:40
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçelim
15:23:40
Görsel
Görsel
15:23:42
AI Öğretmen
Aynı türdeki bütün varlıkları kapsayan sözcüklere genel anlamlı sözcükler denir.
15:23:43
AI Öğretmen
Sadece tek bir varlığı ya da türün içindeki belirli bir şeyi gösteren kelimelere ise özel anlamlı sözcükler adı verilir.
15:23:46
AI Öğretmen
Genel anlamdan özele doğru gidildikçe, kapsanan varlık sayısı azalır.
15:23:47
AI Öğretmen
Bir örnekle anlatmak gerekirse, "Bitki → Ağaç → Çam → Kızıl Çam" sıralamasında baştan sona gittikçe kapsam azalır.
15:23:49
AI Öğretmen
Burada "bitki" en geniş olanı, "kızıl çam" ise en dar olanı yani en özel olanı ifade eder.
15:23:49
AI Öğretmen
Sözcükler cümlede kullanıldıkları yere göre de genel ya da özel anlam kazanabilirler.
15:23:51
AI Öğretmen
"Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır." cümlesindeki 'mektup' kelimesi, bütün mektup türlerini anlatıyor ve genel anlam taşıyor.
15:23:53
AI Öğretmen
"Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı." cümlesinde ise 'mektup' kelimesi, yalnızca oğlundan gelen belli bir mektubu anlatıyor ve bu yüzden özel anlamlı oluyor.
15:23:54
AI Öğretmen
Anlattıklarımızı anladın mı, yoksa açıklamamızı istediğin bir kısım var mı?
15:24:44
Öğrenci
Anladım
15:24:46
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru soracağım
15:24:46
❓ Soru basic
Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?
15:25:04
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
15:25:04
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
15:25:09
AI Öğretmen
Harika bir cevap! Tebrikler!
15:25:11
AI Öğretmen
Burada "ağaç" kelimesi, belirli bir ağacı değil, tüm ağaç türlerini ve onların insan hayatındaki önemini genel bir ifadeyle anlatıyor.
15:25:12
AI Öğretmen
Bu, bir sözcüğün tekil gibi görünse de kendi türünün tamamını temsil edebildiği "genel anlam" kullanımına güzel bir örnektir.
15:25:13
AI Öğretmen
Konuyu çok iyi kavramışsın!
15:25:14
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap C şıkkıdır.
15:25:14
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
15:25:34
Öğrenci
Olur, devam edelim
15:25:35
💭 AI Öğretmen
Devam ediyoruz
15:25:42
Görsel
Görsel
15:25:44
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcükler, sayılabilen ya da ölçülebilen özellikleri anlatan kelimelerdir.
15:25:46
AI Öğretmen
Yani bir şeyin miktarını veya derecesini belirtebiliyorsak, o kelime nicel anlam taşır.
15:25:47
AI Öğretmen
Nitel anlamlı sözcükler ise ölçülemeyen ve sayılamayan, sadece bir şeyin nasıl olduğunu anlatan kelimelerdir.
15:25:49
AI Öğretmen
Bir sözcük, cümlede kullanıldığı yere ve anlama göre bazen nicel, bazen nitel anlamda olabilir.
15:25:51
AI Öğretmen
Örneğin, "Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı." cümlesinde "yakın" kelimesi, evlerin arasındaki mesafe ölçülebildiği için nicel anlamlıdır.
15:25:53
AI Öğretmen
Ancak "Onlar çok yakın arkadaşlardı." cümlesinde "yakın" kelimesi, iki kişi arasındaki samimiyeti anlattığı için nitel anlamda kullanılmıştır.
15:25:54
AI Öğretmen
Başka örneklere bakalım: "İyi bir insana benziyor." cümlesinde "iyi", kişinin karakterini belirttiği için nitel anlamdadır.
15:25:55
AI Öğretmen
"İyi para kazanıyor." derken "iyi" kelimesi ise kazancın miktarı ölçülebildiği için nicel anlamlıdır.
15:25:57
AI Öğretmen
"Derin düşüncelere dalmıştı." ifadesinde "derin", düşüncelerin yoğunluğunu anlattığı için nitel anlam taşır.
15:25:59
AI Öğretmen
Fakat "Suyun derinliği istediği gibi değildi." dediğimizde, suyun ne kadar derin olduğu ölçülebildiğinden "derin" sözcüğü burada nicel anlamlıdır.
15:26:01
AI Öğretmen
"Yüksek makamlarda tanıdığı vardı." cümlesinde "yüksek" kelimesi, makamlara verilen değeri ve prestiji anlatır, bu yüzden nitel anlamlıdır.
15:26:04
AI Öğretmen
Ama "Yüksek bir bina yapmaya karar verdi." dediğimizde, bina yüksekliği ölçülebildiği için "yüksek" kelimesi burada nicel anlam taşır.
15:26:06
AI Öğretmen
Nicel ve nitel anlamlı sözcükler konusunu anladın mı?
15:27:12
Öğrenci
Anladım
15:27:14
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçiyoruz
15:27:16
AI Öğretmen
Bu derste somut ve soyut anlamlı sözcükler, genel ve özel anlamlı sözcükler ile nicel ve nitel anlamlı sözcükler konularını öğrendik.
15:27:17
AI Öğretmen
Somut sözcüklerin beş duyu organıyla algılanabilen varlıkları, soyut sözcüklerin ise algılanamayan kavramları ifade ettiğini gördük.
15:27:18
AI Öğretmen
Genel anlamlı sözcüklerin bir türün tamamını kapsadığı, özel anlamlıların ise belirli bir varlığı gösterdiği üzerinde durduk.
15:27:20
AI Öğretmen
Ayrıca, nicel anlamlı sözcüklerin ölçülebilen, sayılabilen özellikleri, nitel anlamlıların ise ölçülemeyen, nasıl olduğunu anlatan özellikleri ifade ettiğini inceledik.
15:27:21
AI Öğretmen
Bu konularla ilgili soruların var mı? Yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım.
15:28:02
Öğrenci
yok
15:28:05
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi