Oturum Detayları - 81360cdd-6523-4c62-a722-874ac9bbe115

14:16:45

Öğrenci

Evet.

14:16:47

💭 AI Öğretmen

Harika, devam edelim

14:16:47

Görsel

14:16:51

AI Öğretmen

Beş duyu organımız; göz, kulak, burun, dil ve deridir.

14:16:54

AI Öğretmen

Bu duyu organlarımızdan biri ya da birkaçıyla algılayabildiğimiz şeylerin adını söyleyen kelimelere somut anlamlı sözcükler denir.

14:16:56

AI Öğretmen

Mesela masa, kalem, sıcak, acı ve hava gibi kelimeleri dokunabilir, görebilir veya hissedebiliriz, bu yüzden bunlar somuttur.

14:16:59

AI Öğretmen

Eğer bir şeyi beş duyu organımızla algılayamıyorsak, o kelimeye soyut anlamlı sözcük diyoruz.

14:17:02

AI Öğretmen

Mutluluk, korku, özlem, endişe gibi kelimeleri ne görebiliriz, ne dokunabiliriz, ne de diğer duyu organlarımızla hissedebiliriz; bu yüzden bunlar soyut sözcüklerdir.

14:17:05

AI Öğretmen

Bir kelime, cümlede kullanıldığı yere göre bazen somut, bazen de soyut anlamda olabilir.

14:17:08

AI Öğretmen

Bazı somut anlamlı sözcüklere “-lık” eki geldiğinde bu kelimeler soyut anlam kazanır.

14:17:09

AI Öğretmen

Örneğin, anne kelimesi somutken, annelik kelimesi soyuttur.

14:17:11

AI Öğretmen

Aynı şekilde insan kelimesi somutken, insanlık kelimesi soyut anlamda olur.

14:17:12

AI Öğretmen

Anlattığım kısım senin için anlaşılır mı?

14:18:01

Öğrenci

Evet, anladım.

14:18:04

💭 AI Öğretmen

Şimdi sıradaki konuya geçiyoruz

14:18:04

Görsel

14:18:07

AI Öğretmen

Aynı türdeki tüm varlıkları kapsayan sözcüklere genel anlamlı sözcükler denir.

14:18:07

AI Öğretmen

Sadece tek bir varlığı anlatan sözcüklere ise özel anlamlı sözcükler adı verilir.

14:18:09

AI Öğretmen

Kapsam genişten dara doğru sıralanır: önce genel, sonra özel.

14:18:10

AI Öğretmen

Bir örnek vermek gerekirse: Bitki daha geneldir, sonra ağaç, daha sonra çam ağacı ve en sonunda kızıl çam gelir.

14:18:12

AI Öğretmen

Bu sıralamada, yukarıdan aşağı indikçe yani genelden özele geçtikçe kapsanan varlıkların sayısı azalır.

14:18:13

AI Öğretmen

Bir sözcük, içinde bulunduğu cümleye göre bazen genel, bazen özel anlam taşıyabilir.

14:18:16

AI Öğretmen

"Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır." cümlesinde 'mektup' kelimesi tüm mektupları ifade ettiği için genel anlamlıdır.

14:18:17

AI Öğretmen

"Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı." cümlesinde ise 'mektup' sadece oğlundan gelen bir taneye işaret ettiği için özel anlamlıdır.

14:18:18

AI Öğretmen

Anlattıklarımı anladın mı, yoksa açıklamamı istediğin bir kısım var mı?

14:19:05

Öğrenci

Anladım.

14:19:08

💭 AI Öğretmen

Şimdi bir soru soracağım

14:19:08

❓ Soru basic

Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?

14:19:26

Öğrenci

Cevabım C Şıkkıdır.

14:19:26

💭 AI Öğretmen

Hemen Bakıyorum

14:19:31

AI Öğretmen

Harikasın! Cevabın kesinlikle doğru!

14:19:34

AI Öğretmen

"Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur." cümlesinde "ağaç" kelimesi, belirli bir ağacı değil, tüm ağaç türünü kapsayacak şekilde genel bir anlamda kullanılmıştır.

14:19:37

AI Öğretmen

Bu, bir sözcüğün bazen tekil görünse de kendi türünün tamamını ifade edebileceğini gösteren harika bir örnek.

14:19:39

AI Öğretmen

Bu tür kullanımlara "genel anlam" denir ve metinleri doğru anlamak için çok önemlidir. Tebrikler!

14:19:41

AI Öğretmen

Dolayısıyla doğru cevap C şıkkıdır.

14:19:41

AI Öğretmen

Derse devam edelim mi?

14:20:03

Öğrenci

Olur, devam edelim

14:20:04

💭 AI Öğretmen

Devam ediyoruz hemen

14:20:11

Görsel

14:20:13

AI Öğretmen

Nicel anlamlı sözcükler, bir şeyin sayısını veya ölçüsünü belirten, yani sayılabilen ya da ölçülebilen özellikleri anlatan kelimelerdir.

14:20:15

AI Öğretmen

Nitel anlamlı sözcükler ise bir şeyin niteliğini, yani nasıl olduğunu anlatır ve genellikle sayılmaz veya ölçülemez, sadece durum belirtir.

14:20:18

AI Öğretmen

Bir kelime, içinde bulunduğu cümleye göre nicel ya da nitel anlam taşıyabilir; yani aynı kelime farklı cümlelerde farklı anlamlarda kullanılabilir.

14:20:20

AI Öğretmen

Örneğin; “Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı.” cümlesinde yakın kelimesi, evler arasındaki mesafenin az olduğunu, yani ölçülebilir bir özelliği ifade ettiği için nicel anlamlıdır.

14:20:22

AI Öğretmen

“Onlar çok yakın arkadaşlardı.” cümlesinde ise yakın, arkadaşların birbirine olan duygusal bağını anlatır, bu sayılamaz veya ölçülemez, nitel anlamlıdır.

14:20:24

AI Öğretmen

Başka bir örnekle, “İyi bir insana benziyor.” cümlesinde iyi sözcüğü, insanın karakterini yani ölçülemeyen bir özelliği belirttiği için nitel anlamlıdır.

14:20:27

AI Öğretmen

“İyi para kazanıyor.” derken ise iyi kelimesi, kazanılan paranın miktarının çok olduğunu anlatır yani ölçülebilir, nicel anlamlıdır.

14:20:30

AI Öğretmen

“Derin düşüncelere dalmıştı.” cümlesinde derin kelimesi, düşüncelerin seviyesini, yani soyut ve ölçülemeyen bir durumu anlatır, bu yüzden nitel anlamlıdır.

14:20:32

AI Öğretmen

“Suyun derinliği istediği gibi değildi.” dersek bu kez derinlik, ölçülebilir bir özellik olduğu için nicel anlamlıdır.

14:20:35

AI Öğretmen

“Yüksek makamlarda tanıdığı vardı.” cümlesinde yüksek kelimesi, makamların prestijini yani değerini anlatır, bu ölçülemez, nitel anlam taşır.

14:20:37

AI Öğretmen

Ama “Yüksek bir bina yapmaya karar verdi.” dediğimizde, bina yüksekliği ölçülebildiği için yüksek kelimesi burada nicel anlamlıdır.

14:20:38

AI Öğretmen

Nicel ve nitel anlamlı sözcükler konusunu anladın mı?

14:21:58

Öğrenci

Anladım

14:22:00

💭 AI Öğretmen

Hemen başlıyoruz

14:22:03

AI Öğretmen

Bu derste somut ve soyut anlamlı sözcükleri, genel ve özel anlamlı sözcükleri ve nicel ile nitel anlamlı sözcükleri öğrendik.

14:22:04

AI Öğretmen

Somut sözcüklerin beş duyu organımızla algılanabilen nesneleri, soyut sözcüklerin ise algılanamayan kavramları ifade ettiğini gördük.

14:22:05

AI Öğretmen

Genel anlamlı sözcüklerin bir türün tamamını kapsadığı, özel anlamlıların ise sadece tek bir varlığı belirttiği konusunu inceledik.

14:22:06

AI Öğretmen

Son olarak, nicel anlamlı sözcüklerin ölçülebilen özellikleri, nitel anlamlıların ise yorum ve duygu içeren özellikleri anlattığını öğrendik.

14:22:07

AI Öğretmen

Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı? Yardımcı olmaktan mutluluk duyarım!

14:22:51

Öğrenci

Hayır yok.

14:22:54

AI Öğretmen

Bir sonraki derste görüşmek üzere!

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

📜 Oturum Detayları