← Ana Rapor / ADNAN KAĞAN KURTOĞLU / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
14 November 2025, 08:51
Bitiş
Devam ediyor
Süre
8 dakika
Durum
Devam Ediyor

📜 Oturum Detayları

08:51:35
Öğrenci
Anladım hocam.
08:51:36
💭 AI Öğretmen
Harika, devam ediyoruz
08:51:36
Görsel
Görsel
08:51:39
AI Öğretmen
Beş duyu organımız; göz, kulak, burun, dil ve deridir.
08:51:40
AI Öğretmen
Eğer bir sözcük bu beş duyu organımızdan biriyle algılanabiliyorsa, o sözcüğe somut anlamlı sözcük denir.
08:51:42
AI Öğretmen
Mesela masa ve kalem dokunarak veya görerek algılayabileceğimiz nesnelerdir, bu nedenle somut anlamlıdır.
08:51:43
AI Öğretmen
Sıcak ve acı da tat veya temas yoluyla hissedilebilir, bu yüzden somuttur.
08:51:45
AI Öğretmen
Hava gibi şeyler de burnumuzla koklayabiliriz veya derimizle hissedebiliriz, bunlar da somut örneklerdir.
08:51:54
AI Öğretmen
Eğer bir sözcük, beş duyu organımızla algılanamayan varlık, olay ya da kavramları karşılıyorsa, bu sözcük soyut anlamlıdır.
08:51:56
AI Öğretmen
Mutluluk, korku, özlem ve endişe gibi kavramları hissedemeyiz veya göremeyiz, bunlar sadece zihnimizde vardır, bu yüzden soyut anlamlıdır.
08:51:57
AI Öğretmen
Bir sözcüğün soyut veya somut olması, genellikle cümle içinde nasıl kullanıldığına göre değişebilir.
08:51:59
AI Öğretmen
Bazı sözcükler "-lık" eki aldığında soyut bir anlam kazanır.
08:52:00
AI Öğretmen
Örneğin anne kelimesi bir kişiyi anlatırken somuttur, ama annelik denildiğinde kavram olur ve soyutlaşır.
08:52:01
AI Öğretmen
Aynı şekilde insan kelimesi somuttur, insanlık ise soyut bir kavram olur.
08:52:03
AI Öğretmen
Bu konuyu anladın mı, yoksa açıklamamı istediğin bir yer var mı?
08:52:48
Öğrenci
Anladım
08:52:51
💭 AI Öğretmen
Devam edelim o halde
08:52:52
Görsel
Görsel
08:52:54
AI Öğretmen
Aynı türdeki bütün varlıkları kapsayan sözcüklere genel anlamlı sözcükler denir.
08:52:55
AI Öğretmen
Sadece tek bir varlığı belirten sözcüklere ise özel anlamlı sözcükler adı verilir.
08:52:56
AI Öğretmen
Genel anlamdan özel anlamlıya geçerken kapsamın daraldığını söyleyebiliriz, yani genel sözcükten özele indikçe kapsam küçülür.
08:52:58
AI Öğretmen
Buna örnek olarak “Bitki → Ağaç → Çam → Kızıl Çam” şeklinde bir sıralama yapılabilir; burada bitki en genel, kızıl çam ise en özel anlamlı sözcüktür.
08:53:00
AI Öğretmen
Genel anlamdan özel anlamlıya doğru gidildikçe, kapsanan varlıkların sayısı azalır.
08:53:01
AI Öğretmen
Bir sözcüğün genel mi yoksa özel mi olduğu, içinde kullanıldığı cümleye göre de değişebilir.
08:53:02
AI Öğretmen
“Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır.” cümlesinde ‘mektup’ tüm mektupları belirttiği için genel anlamlıdır.
08:53:04
AI Öğretmen
“Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı.” cümlesindeki ‘mektup’ ise tek bir mektubu işaret ettiği için özel anlamlıdır.
08:53:05
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı, yoksa açıklamamı istediğin bir kısım var mı?
08:54:25
Öğrenci
özdeş anlamı anlatırmısın
08:54:28
💭 AI Öğretmen
Konuyu gözden geçiriyorum
08:54:31
AI Öğretmen
Özdeş anlamlı sözcükler, aynı anlama gelen ve birbirinin yerine kullanılabilen kelimelerdir.
08:54:32
AI Öğretmen
Örneğin, "araba" ve "otomobil" kelimeleri özdeş anlamlıdır çünkü her ikisi de aynı nesneyi ifade eder.
08:54:34
AI Öğretmen
Özdeş anlamlı kelimeler cümlede anlam karışıklığı yaratmadan birbirinin yerine kullanılabilir.
08:54:35
AI Öğretmen
Bu konuyu anladın mı, başka bir örnekle açıklamamı ister misin?
08:55:53
Öğrenci
sözcükte ve cümlede anlamı anlatırmısın
08:55:57
💭 AI Öğretmen
Detaylı açıklıyorum
08:55:59
AI Öğretmen
Sözcükte anlam, bir kelimenin tek başına taşıdığı anlamdır; yani o kelimenin sözlük anlamıdır.
08:56:01
AI Öğretmen
Cümlede anlam ise, bir kelimenin cümle içindeki kullanımına göre kazandığı veya değiştirdiği anlamdır.
08:56:03
AI Öğretmen
Örneğin, "gül" sözcüğü sözcükte hem bir çiçek türünü hem de "gülmek" fiilinden türeyen bir anlamı taşıyabilir.
08:56:04
AI Öğretmen
Cümlede "Bahçede güzel bir gül var." dendiğinde, "gül" kelimesi çiçek anlamındadır; ama "Ona gül dedim." cümlesinde ise fiil anlamındadır.
08:56:07
AI Öğretmen
Yani cümlede anlam, sözcüğün bağlama göre değişebilmesidir.
08:56:08
AI Öğretmen
Bu açıklama sana yeterli oldu mu, yoksa daha fazla örnek ister misin?
08:56:47
Öğrenci
şimdi cümede anlama geçelim
08:56:50
💭 AI Öğretmen
Şimdi devam edelim
08:56:50
❓ Soru basic
Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?
08:57:11
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
08:57:11
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
08:57:16
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Cevabın kesinlikle doğru!
08:57:20
AI Öğretmen
"Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur" cümlesinde "ağaç" kelimesi, tek bir ağacı değil, tüm ağaç türünü kapsayacak şekilde genel bir anlamda kullanılmıştır.
08:57:20
AI Öğretmen
Bu, sözcüklerin bazen tekil görünse de kendi türlerinin tamamını ifade edebileceği önemli bir dil bilgisidir.
08:57:21
AI Öğretmen
Bu konuyu çok iyi anlamışsın!
08:57:22
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap C şıkkıdır.
08:57:22
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
08:57:46
Öğrenci
Olur, devam edelim
08:57:47
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam ediyoruz
08:57:54
Görsel
Görsel
08:57:57
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcükler, bir nesnenin ya da kavramın ölçülebilen ya da sayılabilen özelliklerini anlatır.
08:57:58
AI Öğretmen
Nitel anlamlı sözcükler ise bir şeyin sayılamayan, ölçülemeyen ve "nasıl" olduğunu gösteren özellikleriyle ilgilidir.
08:58:00
AI Öğretmen
Bir sözcüğün nicel mi yoksa nitel mi olduğu, kullanıldığı cümleye göre değişebilir.
08:58:02
AI Öğretmen
"Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı." cümlesindeki "yakın" sözcüğü nicel anlamlıdır, çünkü evlerin arasındaki mesafe ölçülebilir.
08:58:05
AI Öğretmen
"Onlar çok yakın arkadaşlardı." cümlesindeki "yakın" ise nitel anlamlıdır, çünkü burada yakınlık ölçülemez, kişiler arası ilişkiden bahseder.
08:58:07
AI Öğretmen
"İyi bir insana benziyor." örneğinde "iyi" sözcüğü nitel anlamlıdır, çünkü burada iyilik ölçülemez, kişilik özelliğidir.
08:58:09
AI Öğretmen
"İyi para kazanıyor." cümlesindeki "iyi" sözcüğü ise niceldir, çünkü kazanılan para miktarı sayılabilir.
08:58:10
AI Öğretmen
"Derin düşüncelere dalmıştı." cümlesinde "derin" sözcüğü nitel anlamlıdır, ölçülemez, kişisel bir durumdur.
08:58:12
AI Öğretmen
"Suyun derinliği istediği gibi değildi." cümlesindeki "derinlik", ölçülebildiği için nicel anlamlıdır.
08:58:14
AI Öğretmen
"Yüksek makamlarda tanıdığı vardı." cümlesindeki "yüksek", nitel bir anlam taşır, çünkü burada makamların prestijinden bahsedilir, bu ölçülemez.
08:58:16
AI Öğretmen
"Yüksek bir bina yapmaya karar verdi." cümlesinde ise "yüksek" sözcüğü nicel anlamlıdır, bina yüksekliği metre ile ölçülebilir.
08:58:17
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı yoksa bu konuda bir sorunun var mı?
08:59:16
Öğrenci
Anladım
08:59:18
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçiyoruz
08:59:21
AI Öğretmen
Bu derste somut ve soyut anlamlı sözcükler, genel ve özel anlamlı sözcükler ile nicel ve nitel anlamlı sözcükler konularını işledik.
08:59:22
AI Öğretmen
Somut sözcüklerin beş duyu organıyla algılanabildiğini, soyut sözcüklerin ise algılanamadığını öğrendik.
08:59:24
AI Öğretmen
Genel anlamlı sözcüklerin türlerin tamamını kapsadığını, özel anlamlıların ise tek bir varlığı belirttiğini gördük.
08:59:25
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcüklerin ölçülebilen, sayılabilen özellikleri ifade ettiğini, nitel anlamlıların ise ölçülemeyen, sayılamayan özellikleri anlattığını konuştuk.
08:59:26
AI Öğretmen
Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı? Yardımcı olmaktan mutluluk duyarım!

Voltran Okul Analiz Sistemi