← Ana Rapor / ECE ŞENER / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
06 December 2025, 08:23
Bitiş
06 December 2025, 08:29
Süre
6 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

08:23:23
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
08:23:24
💭 AI Öğretmen
Hemen başlıyorum
08:23:24
Görsel
Görsel
08:23:27
AI Öğretmen
Beş duyu organımız; göz, kulak, burun, dil ve deridir.
08:23:28
AI Öğretmen
Eğer bir varlığı, nesneyi veya durumu bu beş duyu organımızdan biriyle hissedebiliyorsak, o varlık ya da nesneye verilen sözcük, somut anlamlıdır.
08:23:31
AI Öğretmen
Örneğin; masa dokunulabilir, kalem görülebilir, sıcaklık hissedilebilir, acı tadılabilir, hava nefes alınabilir ve hissedilebilir. Bu nedenle bu sözcükler somut anlamlıdır.
08:23:33
AI Öğretmen
Beş duyu organımızla algılayamadığımız, yani göremediğimiz, dokunamadığımız, tadamadığımız, duyamadığımız ve koklayamadığımız varlık, durum ya da kavramları ifade eden sözcükler ise soyut anlamlıdır.
08:23:34
AI Öğretmen
Örneğin; mutluluk, korku, özlem, endişe gibi kavramları duyularımızla algılayamayız. Bu yüzden bu tür sözcükler soyut anlamlıdır.
08:23:36
AI Öğretmen
Bir sözcük, kullanıldığı cümleye göre bazen soyut, bazen somut anlam kazanabilir. Yani anlamı bulunduğu yere göre değişebilir.
08:23:37
AI Öğretmen
Bazı somut anlamlı sözcükler, Türkçede “-lık” eki aldıklarında soyut anlam kazanırlar.
08:23:38
AI Öğretmen
Örneğin; anne kelimesi dokunulabilen bir kişidir, ama annelik dediğimizde bir duyguyu, kavramı anlatırız ve bu soyut olur.
08:23:39
AI Öğretmen
Aynı şekilde insan kelimesi somutken, insanlık kavramı soyut olur.
08:23:40
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı?
08:24:37
Öğrenci
Anladım
08:24:40
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçelim
08:24:40
Görsel
Görsel
08:24:42
AI Öğretmen
Aynı türden olan bütün varlıkları içine alan sözcüklere genel anlamlı sözcükler denir.
08:24:43
AI Öğretmen
Sadece tek bir varlığı ifade eden sözcüklere ise özel anlamlı sözcükler denir.
08:24:44
AI Öğretmen
Burada kapsam, genişten dara doğru azalmaktadır; yani genel olandan özel olana geçtikçe kapsadığı şeyler azalır.
08:24:46
AI Öğretmen
Örneğin, “Bitki”, “Ağaç”, “Çam”, “Kızıl Çam” şeklinde sıraladığımızda, en genel olan “bitki”, en özel olan ise “kızıl çam”dır.
08:24:48
AI Öğretmen
Yani “bitki” çok fazla canlıyı kapsarken, “kızıl çam” sadece tek bir çeşite işaret eder.
08:24:49
AI Öğretmen
Bir sözcük, içine girdiği cümleye göre bazen genel anlamda bazen de özel anlamda kullanılabilir.
08:24:50
AI Öğretmen
Mesela, “Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır.” cümlesinde mektup, bütün mektupları kastedecek şekilde genel anlamda kullanılmıştır.
08:24:53
AI Öğretmen
“Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı.” cümlesinde ise mektup, sadece belirli bir tane mektubu anlattığı için özel anlam taşır.
08:24:53
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı, yoksa açıklamamı istediğin bir kısım var mı?
08:25:41
Öğrenci
Anladım
08:25:44
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soru soracağım
08:25:44
❓ Soru basic
Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?
08:26:06
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
08:26:06
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
08:26:11
AI Öğretmen
Harika bir iş çıkardın! Cevabın kesinlikle doğru!
08:26:12
AI Öğretmen
"Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur." cümlesindeki "ağaç" kelimesi, belirli bir ağacı değil, tüm ağaç türünü kastediyor.
08:26:14
AI Öğretmen
Bu, bir sözcüğün tekil olarak kullanılmasına rağmen, ait olduğu türün tamamını ifade eden "genel anlam" taşıdığını gösterir. Süper bir gözlem!
08:26:16
AI Öğretmen
Dolayısıyla doğru cevap C şıkkıdır.
08:26:16
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
08:26:35
Öğrenci
Olur, devam edelim
08:26:36
💭 AI Öğretmen
Devam edelim şimdi
08:26:40
Görsel
Görsel
08:26:43
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcükler, bir şeyin miktarını yani sayısını ya da ölçüsünü belirten kelimelerdir.
08:26:45
AI Öğretmen
Bu kelimelerle ifade edilen özellikler sayılabilir veya ölçülebilir.
08:26:46
AI Öğretmen
Nitel anlamlı sözcükler ise, sayılamayan ya da doğrudan ölçülemeyen, genellikle bir şeyin nasıl olduğunu, yani niteliğini anlatan kelimelerdir.
08:26:49
AI Öğretmen
Bir sözcük, kullanılacağı cümleye göre hem nicel hem de nitel anlam taşıyabilir.
08:26:52
AI Öğretmen
Mesela, “Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı.” cümlesinde “yakın” kelimesi evler arasında ölçülebilecek bir mesafe belirttiği için nicel anlamlıdır.
08:26:54
AI Öğretmen
Aynı “yakın” kelimesi “Onlar çok yakın arkadaşlardı.” cümlesinde ise iki insan arasındaki duygusal ilişkiyi, yani ölçülemeyen bir niteliği gösterdiği için nitel anlamlıdır.
08:26:55
AI Öğretmen
Şimdi birkaç örnekle daha açıklayabiliriz.
08:26:57
AI Öğretmen
“İyi bir insana benziyor.” cümlesinde “iyi”, insanın niteliğini yani nasıl biri olduğunu anlatıyor, bu yüzden nitel anlamlıdır.
08:26:58
AI Öğretmen
“İyi para kazanıyor.” cümlesinde ise “iyi”, kazanılan paranın miktarının fazla olduğunu gösteriyor, ölçülebileceği için nicel anlamlıdır.
08:27:01
AI Öğretmen
“Derin düşüncelere dalmıştı.” cümlesindeki “derin”, ölçülemeyen, soyut bir düşünceyi anlattığı için nitel anlamlıdır.
08:27:03
AI Öğretmen
“Suyun derinliği istediği gibi değildi.” cümlesinde ise suyun ne kadar derin olduğu ölçülebileceğinden, “derinlik” burada nicel anlamlıdır.
08:27:05
AI Öğretmen
“Yüksek makamlarda tanıdığı vardı.” cümlesinde “yüksek”, makamların prestijini yani değerini anlatıyor, ölçülemeyen bir özellik olduğu için nitel anlamlıdır.
08:27:07
AI Öğretmen
“Yüksek bir bina yapmaya karar verdi.” cümlesinde ise “yüksek”, binanın fiziksel yüksekliği ölçülebildiği için nicel anlamlıdır.
08:27:09
AI Öğretmen
Nicel ve nitel anlamlı sözcükler konusunu anladın mı?
08:28:22
Öğrenci
Anladım
08:28:25
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuyu inceleyelim
08:28:27
AI Öğretmen
Bugünkü derste somut ve soyut anlamlı sözcüklerin ne olduğunu, genel ve özel anlamlı sözcükler arasındaki farkları ve nicel ile nitel anlamlı sözcüklerin özelliklerini öğrendik.
08:28:28
AI Öğretmen
Somut sözcüklerin beş duyu organımızla algılanabilen varlıkları ifade ettiğini, soyut sözcüklerin ise algılanamayan durum ve kavramları anlattığını konuştuk.
08:28:30
AI Öğretmen
Genel anlamlı sözcüklerin aynı türden bütün varlıkları kapsadığını, özel anlamlıların ise tek bir varlığı belirttiğini gördük.
08:28:32
AI Öğretmen
Son olarak, nicel anlamlı sözcüklerin sayılabilen veya ölçülebilen özellikleri, nitel anlamlıların ise sayılamayan, ölçülemeyen özellikleri ifade ettiğini örneklerle açıkladık.
08:28:33
AI Öğretmen
Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı?
08:29:44
Öğrenci
herhangi bşr sorun yok
08:29:49
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi