← Ana Rapor / TUĞBERK ONGUN / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
27 November 2025, 17:03
Bitiş
27 November 2025, 17:11
Süre
8 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

17:03:20
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
17:03:20
💭 AI Öğretmen
Anlatmaya başlıyorum
17:03:21
Görsel
Görsel
17:03:24
AI Öğretmen
Beş duyu organımız, görme, işitme, dokunma, tatma ve koklama olarak adlandırılır.
17:03:25
AI Öğretmen
Beş duyu organımızdan biri veya daha fazlası ile algılayabildiğimiz şeyleri anlatan kelimelere somut anlamlı sözcükler denir.
17:03:28
AI Öğretmen
Mesela, elimizle dokunabildiğimiz masa, gözümüzle görebildiğimiz kalem, cildimizde hissedebildiğimiz sıcak, dilimizde tadabildiğimiz acı ve burnumuzla koklayabildiğimiz hava gibi sözcükler somuttur.
17:03:30
AI Öğretmen
Eğer bir kelimeyle belirtilen varlık, durum ya da kavramı beş duyu organımızla algılayamıyorsak, bu tür kelimeler soyut anlamlıdır.
17:03:34
AI Öğretmen
Mutluluk, korku, özlem ve endişe gibi kavramları göremeyiz, dokunamayız, tadamayız, duyamayız ve koklayamayız; bu yüzden bu kelimeler soyut anlamlıdır.
17:03:35
AI Öğretmen
Bir kelime, kurulduğu cümleye göre soyut veya somut anlam kazanabilir.
17:03:36
AI Öğretmen
Bazı somut anlamlı kelimeler, sonlarına “-lık” eki geldiğinde soyut bir anlam ifade etmeye başlar.
17:03:39
AI Öğretmen
Örneğin; “anne” sözcüğü somuttur çünkü görebiliriz, ancak “annelik” kelimesi kavramsaldır, artık onu göremeyiz ve bu yüzden soyut olur.
17:03:41
AI Öğretmen
Aynı şekilde, “insan” kelimesi somuttur, ama “insanlık” kelimesi soyuttur çünkü bir kavramı ifade eder.
17:03:42
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için anlaşılır oldu mu?
17:04:37
Öğrenci
Anladım
17:04:39
💭 AI Öğretmen
Şimdi diğer konuya geçiyoruz
17:04:39
Görsel
Görsel
17:04:42
AI Öğretmen
Aynı türdeki tüm varlıkları içine alan kelimelere genel anlamlı sözcükler denir.
17:04:44
AI Öğretmen
Yalnızca tek bir varlığı, yani tek bir kişiyi, nesneyi ya da şeyi belirten kelimelere ise özel anlamlı sözcükler denir.
17:04:46
AI Öğretmen
Genelden özele doğru gittikçe kapsanan varlıkların sayısı azalır, yani kapsam daralır.
17:04:49
AI Öğretmen
Örneğin, "Bitki" çok genel bir kelimedir, bu kelimenin altında "Ağaç", onun altında "Çam", en sonunda ise daha özel olan "Kızıl Çam" bulunur.
17:04:51
AI Öğretmen
Bu hiyerarşide "Bitki" en genel, "Kızıl Çam" ise en özel anlamlıdır.
17:04:52
AI Öğretmen
Bir kelime cümledeki yerine göre de genel ya da özel anlam kazanabilir.
17:04:56
AI Öğretmen
Mesela, "Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır." cümlesinde 'mektup' kelimesi genel anlamlıdır, çünkü tüm mektuplardan bahsediyor.
17:04:59
AI Öğretmen
"Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı." cümlesinde ise 'mektup' özel anlamlıdır, çünkü burada yalnızca oğlundan gelen tek bir mektup kastediliyor.
17:05:01
AI Öğretmen
Anlattığım kısım senin için açık oldu mu?
17:05:45
Öğrenci
Anladım
17:05:48
💭 AI Öğretmen
Şimdi bir soruya geçelim
17:05:48
❓ Soru basic
Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?
17:05:58
Öğrenci
Bir ipucu verir misiniz hocam?
17:05:59
💭 AI Öğretmen
Bir bakalım
17:06:02
AI Öğretmen
Ağaç sözcüğünün genel anlamda kullanıldığı cümlede, sözcüğün sadece belirli bir ağaçtan mı yoksa tüm ağaç türlerinden mi bahsettiğine nasıl karar verebilirsin?
17:06:04
AI Öğretmen
Bir cümledeki sözcüğün genel anlamda mı yoksa özel anlamda mı kullanıldığını anlamak için o sözcüğün hangi bağlamda kullanıldığına dair ne tür ipuçları ararsın?
17:06:07
AI Öğretmen
Örneğin, "ağaç" sözcüğüyle ilgili bir cümlede, sözcüğün önünde veya sonrasında gelen diğer kelimeler, bu sözcüğün genel mi yoksa özel mi olduğunu nasıl etkiler?
17:06:25
Öğrenci
Cevabım A Şıkkıdır.
17:06:25
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
17:06:29
AI Öğretmen
Cevabınız doğru değil, nedenini açıklayayım.
17:06:33
AI Öğretmen
"Ağaç" kelimesi cümlede genel anlamda kullanıldığında, o kelime sadece tek bir ağacı değil, tüm ağaçları ifade eder. A şıkkındaki cümlede ise "Zavallı ağaç" ifadesi belirli, tek bir ağacı anlatıyor.
17:06:35
AI Öğretmen
Genel anlamı anlamak için cümledeki kelimenin tüm türü kapsayıp kapsamadığına bakmalısın. C şıkkında "Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur." ifadesi tüm ağaçlar için geçerli bir yargıyı anlatır, yani genel anlamdadır.
17:06:41
AI Öğretmen
Yanlış anlamanın sebebi, "ağaç" kelimesini sadece tekil olarak düşünmen olabilir. Ama burada önemli olan, kelimenin cümlede özel mi yoksa genel mi kullanıldığıdır. Örneğin "Kedi fareyi kovaladı." cümlesinde "kedi" özel bir kedi olabilir ama "Kedi evcil bir hayvandır." cümlesinde "kedi" tüm kedileri kapsar.
17:06:43
AI Öğretmen
Bu yüzden doğru cevap C şıkkıdır: "Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur."
17:06:43
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
17:08:10
Öğrenci
Olur, devam edelim
17:08:11
💭 AI Öğretmen
Devam ediyoruz hemen
17:08:17
Görsel
Görsel
17:08:21
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcükler, sayılabilen ya da ölçülebilen özellikleri anlatan kelimelerdir.
17:08:23
AI Öğretmen
Nitel anlamlı sözcükler ise ölçülemeyen, sayılamayan ve bir şeyin nasıl olduğunu açıklayan kelimelerdir.
17:08:26
AI Öğretmen
Bir kelimenin nicel ya da nitel anlam taşıyıp taşımadığını, o kelimenin cümlede nasıl kullanıldığına bakarak anlayabiliriz.
17:08:29
AI Öğretmen
Mesela "Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı." cümlesinde "yakın" kelimesi, evlerin mesafesinin ölçülebilmesi nedeniyle nicel anlamdadır.
17:08:32
AI Öğretmen
"Onlar çok yakın arkadaşlardı." cümlesinde ise "yakın" kelimesi, iki kişinin arasındaki duygusal bağı anlattığı için nitel anlamdadır.
17:08:34
AI Öğretmen
Şimdi başka örneklere bakalım: "İyi bir insana benziyor." cümlesinde "iyi", insanın karakterini anlattığı için nitel anlamdadır.
17:08:36
AI Öğretmen
"İyi para kazanıyor." cümlesindeki "iyi" ise kazanılan paranın miktarı ile ilgilidir ve bu nedenle nicel anlam taşır.
17:08:37
AI Öğretmen
"Derin düşüncelere dalmıştı." cümlesinde "derin", düşündüğü şeylerin ne kadar ayrıntılı ya da yoğun olduğunu anlatır, bu sebeple nitel anlamdadır.
17:08:40
AI Öğretmen
"Suyun derinliği istediği gibi değildi." cümlesinde ise "derinlik" ölçülebilir bir özelliktir, o yüzden nicel anlamdadır.
17:08:43
AI Öğretmen
"Yüksek makamlarda tanıdığı vardı." cümlesinde "yüksek" kelimesi, makamların saygınlığı veya prestiji için kullanılmıştır, bu da nitel anlamdır.
17:08:46
AI Öğretmen
"Yüksek bir bina yapmaya karar verdi." cümlesindeki "yüksek", binanın boyu gibi ölçülebilir bir durumu anlatır, yani nicel anlamdadır.
17:08:47
AI Öğretmen
Anlattığım kısmı anladın mı?
17:09:55
Öğrenci
Anladım
17:09:57
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçelim
17:10:02
AI Öğretmen
Bu derste somut ve soyut anlamlı sözcükler, genel ve özel anlamlı sözcükler ile nicel ve nitel anlamlı sözcükler konularını ele aldık. Sözcüklerin anlamlarının cümle içindeki kullanımına göre değişebileceğini ve bu farklı anlam türlerinin nasıl ayırt edileceğini öğrendik. Anlamakta zorlandığın herhangi bir nokta var mı? Sorularını yanıtlamaktan memnun olurum.
17:10:32
Öğrenci
hocam siz Ali misiniz
17:10:43
AI Öğretmen
Ben öğretmenim, Ali değilim. Dersle ilgili başka bir sorunuz varsa memnuniyetle yardımcı olurum.
17:10:57
Öğrenci
hocam siz
17:11:06
AI Öğretmen
Ben Ali değilim, size derslerde yardımcı olmak için buradayım.
17:11:07
AI Öğretmen
Başka sorunuz veya anlamadığınız bir konu var mı?
17:11:18
Öğrenci
yok
17:11:23
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi