← Ana Rapor / ELİF VERA YILDIRAN / Oturum Detayları

AI Etüt Oturumu

Oturum Bilgileri

Başlangıç
22 November 2025, 16:36
Bitiş
22 November 2025, 16:45
Süre
8 dakika
Durum
Tamamlandı

📜 Oturum Detayları

16:36:58
Öğrenci
Evet, hazırım Hocam! Bu konuyu detaylıca anlatır mısın?
16:36:58
💭 AI Öğretmen
Hemen başlıyorum
16:36:59
Görsel
Görsel
16:37:01
AI Öğretmen
Beş duyu organımız göz, kulak, burun, dil ve deridir.
16:37:02
AI Öğretmen
Bu duyu organlarımızdan biri veya birkaçıyla algılayabildiğimiz varlıkların adlarına somut anlamlı sözcükler denir.
16:37:03
AI Öğretmen
Yani gördüğümüz, dokunduğumuz, tattığımız, koklayabildiğimiz, ya da duyabildiğimiz şeylere somut denir.
16:37:04
AI Öğretmen
Masa, kalem, sıcak, acı, hava gibi sözcükler somut anlamlıdır çünkü onları duyu organlarımızla algılayabiliriz.
16:37:06
AI Öğretmen
Eğer bir şeyi beş duyu organımızdan hiçbiriyle algılayamıyorsak, o zaman bu tür sözcükler soyut anlamlı olur.
16:37:08
AI Öğretmen
Mutluluk, korku, özlem, endişe gibi sözcükler soyuttur çünkü onları göremeyiz, duyamayız, dokunamayız, tadamayız ya da koklayamayız.
16:37:09
AI Öğretmen
Bazı kelimeler kullandıkları cümleye göre hem somut, hem soyut olabilirler.
16:37:11
AI Öğretmen
Ayrıca bazı somut anlamlı kelimeler “-lık” eki aldığında soyut anlam da kazanabilir.
16:37:12
AI Öğretmen
Örneğin “anne” kelimesi somuttur, ama “annelik” kelimesi soyut bir kavramı anlatır.
16:37:13
AI Öğretmen
“İnsan” kelimesi somuttur, fakat “insanlık” dediğimizde soyut anlam kazanmış olur.
16:37:14
AI Öğretmen
Anlattıklarımı bu kısmına kadar anladın mı?
16:38:05
Öğrenci
Somut ve soyut anlamlı kelimelerin cümledeki farkını nasıl anlarız?
16:38:08
💭 AI Öğretmen
Şimdi açıklıyorum
16:38:11
AI Öğretmen
Somut ve soyut anlamlı kelimelerin cümledeki farkını anlamak için kelimenin neyi ifade ettiğine bakmalıyız.
16:38:12
AI Öğretmen
Kelime, beş duyu organımızla algılanabilen bir varlık ya da nesneyi anlatıyorsa somuttur.
16:38:15
AI Öğretmen
Örneğin; "Masa çok sağlam." cümlesindeki "masa" somut anlamlıdır çünkü masayı görebilir ve dokunabiliriz.
16:38:16
AI Öğretmen
Ancak kelime, bir duygu, düşünce veya kavramı anlatıyorsa soyuttur.
16:38:17
AI Öğretmen
Mesela; "Onun mutluluğu gözlerinden belli oluyor." cümlesindeki "mutluluk" soyut anlamlıdır çünkü mutluluğu göremeyiz.
16:38:20
AI Öğretmen
Aynı kelime cümlede farklı anlamlar taşıyabilir; örneğin "Sıcak çay içtim." (somut, dokunulabilir) ve "Sıcak bir ilgi gördüm." (soyut, hissedilen).
16:38:22
AI Öğretmen
Yani kelimenin cümledeki kullanımına ve neyi anlattığına dikkat ederek somut veya soyut olduğunu anlayabiliriz.
16:38:24
AI Öğretmen
Bu açıklama senin için yeterli oldu mu, anladın mı?
16:39:09
Öğrenci
Anladım
16:39:11
💭 AI Öğretmen
Tamam, devam edelim
16:39:12
Görsel
Görsel
16:39:14
AI Öğretmen
Aynı türden bütün varlıkları ifade eden kelimelere genel anlamlı sözcükler denir.
16:39:16
AI Öğretmen
Sadece tek bir varlığı karşılayan kelimelere ise özel anlamlı sözcükler denir.
16:39:17
AI Öğretmen
Genel anlamdan özele doğru inildikçe kapsam azalır, yani belirttiğimiz varlık sayısı azalır.
16:39:19
AI Öğretmen
Mesela "Bitki" çok geneldir, "Ağaç" daha özeldir, "Çam" daha da özeldir, "Kızıl Çam" ise en özeldir.
16:39:22
AI Öğretmen
Bu sıralamada genel anlamdan özel anlamlıya geçtikçe, kelimenin kapsadığı şeyler azalır.
16:39:23
AI Öğretmen
Bir kelimenin genel mi, özel mi olduğunu cümledeki kullanımına bakarak da anlayabiliriz.
16:39:24
AI Öğretmen
"Günümüzde kullanımı azalan mektup, bir düşünce yazısıdır." cümlesinde "mektup", bütün mektup türlerini kastettiği için genel anlamlı kullanılmıştır.
16:39:26
AI Öğretmen
"Oğlumdan gelen mektubu okuyunca içimi bir sevinç kapladı." cümlesinde ise "mektup", sadece oğlundan gelen belli bir mektubu gösterir, yani özel anlamlıdır.
16:39:27
AI Öğretmen
Anlattıklarımı anladın mı, yoksa açıklamamı istediğin bir yer var mı?
16:40:14
Öğrenci
Anladım
16:40:16
💭 AI Öğretmen
Şimdi biraz düşünelim
16:40:16
❓ Soru basic
Sözcükler, bazen söylenişte tekil olsalar da kendi türlerinin tamamını ifade edebilirler. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ağaç” sözcüğü genel anlamda kullanılmıştır?
16:40:35
Öğrenci
Cevabım C Şıkkıdır.
16:40:35
💭 AI Öğretmen
Hemen Bakıyorum
16:40:39
AI Öğretmen
Harika bir seçim! Cevabın kesinlikle doğru!
16:40:41
AI Öğretmen
"Ağaç, beşikten mezara insanın dostudur." cümlesinde "ağaç" kelimesi, belirli bir ağacı değil, tüm ağaç türünü kapsayan genel bir anlamda kullanılmıştır.
16:40:41
AI Öğretmen
Bu, kelimelerin bazen tekil görünseler de kendi türlerinin tamamını ifade edebileceğini gösteren güzel bir örnek.
16:40:42
AI Öğretmen
Genel ve özel anlam arasındaki farkı çok iyi yakaladın!
16:40:43
AI Öğretmen
Doğru cevap C şıkkıdır.
16:40:43
AI Öğretmen
Derse devam edelim mi?
16:41:07
Öğrenci
Olur, devam edelim
16:41:07
💭 AI Öğretmen
Devam ediliyor
16:41:13
Görsel
Görsel
16:41:15
AI Öğretmen
Nicel anlamlı sözcükler, sayılabilen ve ölçülebilen özellikleri ifade eden kelimelerdir.
16:41:16
AI Öğretmen
Yani bir şeyin miktarını, uzunluğunu, genişliğini veya benzeri şekilde ölçülebilen yönlerini anlatırlar.
16:41:18
AI Öğretmen
Nitel anlamlı sözcükler ise ölçülemeyen, sayılamayan, sadece bir durumun veya özelliğin nasıl olduğunu anlatan kelimelerdir.
16:41:19
AI Öğretmen
Bir kelime, içinde bulunduğu cümleye göre bazen nicel, bazen de nitel anlam taşıyabilir.
16:41:21
AI Öğretmen
Örneğin, "Üst sokakta birbirine çok yakın evler vardı." cümlesinde "yakın", evlerin arasındaki mesafenin ölçülebileceğini gösterdiği için nicel anlamdadır.
16:41:24
AI Öğretmen
Aynı şekilde, "Onlar çok yakın arkadaşlardı." cümlesinde ise "yakın", arkadaşlık ilişkisini anlatıyor, sayılamaz ve ölçülemez olduğu için nitel anlamdadır.
16:41:25
AI Öğretmen
Bir başka örnekte, "İyi bir insana benziyor." cümlesinde "iyi" sözü birinin karakterini anlatıyor ve bu ölçülemez, bu yüzden nitel anlamdadır.
16:41:27
AI Öğretmen
"İyi para kazanıyor." cümlesinde ise "iyi", kişinin ne kadar para kazandığını, yani miktarı anlattığı için nicel anlamdadır.
16:41:28
AI Öğretmen
"Derin düşüncelere dalmıştı." cümlesinde "derin", düşüncelerin ne kadar içten olduğunu anlatıyor ve bu ölçülemez, bu yüzden nitel anlamdadır.
16:41:29
AI Öğretmen
"Suyun derinliği istediği gibi değildi." cümlesinde "derinlik" suyun ölçülebilir bir özelliğini anlattığı için nicel anlamdadır.
16:41:31
AI Öğretmen
"Yüksek makamlarda tanıdığı vardı." cümlesinde "yüksek", burada makamların saygınlığı, prestijini anlatıyor ve bu ölçülemez, nitel anlamdadır.
16:41:33
AI Öğretmen
"Yüksek bir bina yapmaya karar verdi." cümlesinde ise bina ölçülebileceği için "yüksek", nicel anlamdadır.
16:41:34
AI Öğretmen
Nicel ve nitel anlamlı sözcükler konusunu anladın mı?
16:43:13
Öğrenci
Nicel ve nitel anlamları sürekli karıştırıyorum nasıl aklımda tutabilirim?
16:43:16
💭 AI Öğretmen
Güzel soru, düşünüyorum
16:43:19
AI Öğretmen
Nicel ve nitel anlamları akılda tutmanın en kolay yolu, nicel olanların sayılabilir ve ölçülebilir özellikleri anlattığını, nitel olanların ise sadece bir durumun nasıl olduğunu, yani sayılamayan özellikleri ifade ettiğini hatırlamaktır.
16:43:20
AI Öğretmen
Bir ipucu olarak, "nicel" kelimesindeki "nic-" sayıyla ilişkilidir, bu yüzden nicel anlamda ölçülebilen, sayılabilen şeyler vardır.
16:43:22
AI Öğretmen
Öte yandan "nitel" kelimesi, bir şeyin niteliğini, yani kalitesini anlatır ve bu ölçülemez.
16:43:23
AI Öğretmen
Örneklerle tekrar çalışmak da çok faydalı olur; örneğin "yüksek bina" nicel, "yüksek makam" nitel anlamdadır.
16:43:25
AI Öğretmen
Bunu anladın mı, başka bir konuda örnek ister misin?
16:44:01
Öğrenci
Anladım
16:44:03
💭 AI Öğretmen
Şimdi yeni konuya geçiyoruz
16:44:06
AI Öğretmen
Bu derste somut ve soyut anlamlı kelimeleri, genel ve özel anlamlı sözcükleri ve nicel ile nitel anlamlı sözcüklerin farklarını öğrendik.
16:44:07
AI Öğretmen
Somut kelimelerin beş duyu organımızla algılanabilen varlıkları, soyut kelimelerin ise algılanamayan kavramları ifade ettiğini konuştuk.
16:44:08
AI Öğretmen
Genel anlamın tüm türü kapsadığını, özel anlamın ise tek bir varlığı belirttiğini gördük.
16:44:10
AI Öğretmen
Nicel kelimelerin ölçülebilen, sayılabilen özellikleri, nitel kelimelerin ise ölçülemeyen, sayılamayan özellikleri anlattığını örneklerle inceledik.
16:44:13
AI Öğretmen
Bu konularla ilgili herhangi bir sorunuz var mı? Yardımcı olmaktan mutluluk duyarım!
16:45:05
Öğrenci
Yok teşekkür ederim Zeynep hocam
16:45:09
AI Öğretmen
Bir sonraki derste görüşmek üzere!

Voltran Okul Analiz Sistemi